Spatula querquedula

Spatula querquedula, ördekgiller (Anatidae) familyasına ait küçük bir yüzey ördeğidir. Eskiden Anas cinsi içinde değerlendirilen tür, moleküler çalışmalar sonucunda kaşıkgaga ve yakın akrabalarıyla birlikte Spatula cinsine aktarılmıştır. Avrupa'ya kışın değil yazın gelen birkaç ördekten biri olmasıyla bilinir.

Boyu yaklaşık bir çamurcun kadardır, yani en küçük ördekler arasındadır. Üreme tüylerindeki erkek, kahverengi başı üzerinde gözün üstünden enseye kadar uzanan belirgin beyaz kaş çizgisiyle kolayca tanınır; sırtında sarkık, uzun gri ve siyah-beyaz omuz tüyleri bulunur. Dişi kahverengi benekli olup yüzündeki açık ve koyu çizgiler sayesinde dişi çamurcundan ayırt edilebilir. Uçuşta erkeğin kanadının ön kısmı açık mavimsi gri görünür.

Sığ, bitki örtüsü zengin tatlı su bataklıklarında, taşkın alanlarında ve göl kenarlarında yaşar. Su yüzeyinden ve sığ sulardan tohumlar, su bitkileri, böcekler ve diğer küçük omurgasızlarla beslenir; dalmaktan çok yüzeyde süzerek ve başını suya sokarak beslenir. Yuvasını sulak alan çevresindeki sık otların arasında yere yapar.

Avrupa ve Asya'nın ılıman kesimlerinde ürer, kışı ise Sahra altı Afrika ve Güney Asya'da geçirir. Göç dönemlerinde büyük sürüler halinde görülebilir. Türkiye, göç yolları üzerinde bulunduğu için ilkbahar ve sonbaharda sulak alanlarda sıkça rastlanan bir türdür ve bazı bölgelerde ürediği de bilinir. Küresel ölçekte tehdit altında sayılmaz, ancak sulak alan kaybı popülasyonlarını etkileyen başlıca etkendir.