Saxicola rubicola

Saxicola rubicola, Türkçede taşkuşu olarak bilinen, ötücü kuşlar (Passeriformes) takımının sinekkapangiller (Muscicapidae) familyasına ait küçük bir kuştur. Açık arazilerde çalı tepelerine, çit kazıklarına ve tellere tünemesiyle kolayca gözlenen, tanıdık bir türdür.

Boyu yaklaşık 12–13 cm kadardır; tıknaz yapılı, kısa kuyruklu ve iri başlı görünür. Erkeğin başı ve gerdanı siyah, boynunun yanlarında belirgin beyaz bir leke, göğsü ise turuncu kızıl renktedir. Sırtı koyu kahverengimsi, kanadında küçük beyaz bir leke bulunur. Dişi daha soluk renklidir; başı kahverengi, göğsü açık turuncumsudur. Tünediği yerde kanat ve kuyruğunu sık sık titretir, sert ve taşların birbirine vurulmasını andıran tıkırtılı bir uyarı sesi çıkarır; Türkçe adı da bu sesten gelir.

Fundalıklar, makilikler, çalılarla kaplı yamaçlar, tarla kenarları ve kıyı otlakları gibi açık ve yarı açık alanlarda yaşar. Bir tünekten yere inerek böcek, örümcek ve diğer küçük omurgasızları yakalar. Yuvasını yere yakın, sık otlar ya da çalılar arasına yapar ve uygun koşullarda bir yılda birden fazla kuluçka çıkarabilir.

Avrupa'nın batısı ve güneyi, Kuzey Afrika ve Batı Asya'da yayılış gösterir; kuzeydeki popülasyonlar kışın güneye göç ederken Akdeniz bölgesindekiler büyük ölçüde yerlidir. Türkiye'de yaygın bir türdür ve özellikle batı ve kıyı bölgelerinde yıl boyunca görülebilir. Geniş yayılışı nedeniyle küresel ölçekte tehdit altında değildir.