Poecile lugubris

Akyanaklı baştankara (Poecile lugubris), ötücü kuşlar takımının (Passeriformes) baştankaragiller (Paridae) familyasına ait bir türdür. İngilizcede Sombre Tit olarak bilinir ve Güneydoğu Avrupa ile Batı Asya'ya özgü bir dağılım gösterir.

Kara başlı baştankara ve bataklık baştankarasından belirgin biçimde daha iri ve daha tıknazdır. Başı koyu kahverengimsi siyah, boğazında geniş siyah bir önlük bulunur. Yanakları kirli beyaz olup tür adını bu özelliğinden alır. Sırtı gri kahverengi, alt tarafı ise soluk devetüyü ya da beyazımsıdır. Gaga görece güçlüdür.

Bu tür kuru ve taşlık yamaçlarda, seyrek meşe ormanlarında, çalılıklarda, zeytinliklerde ve meyve bahçelerinde yaşar. Genellikle diğer baştankaralardan daha sessiz ve çekingendir. Besinini böcekler, örümcekler ve tohumlar oluşturur. Yuvasını ağaç kovuklarına ya da kaya yarıklarına yapar. Yerleşik bir türdür ve üreme dışında da yaşam alanına bağlı kalır.

Dağılış alanı Balkanlar'dan Yunanistan ve Anadolu'ya, buradan Orta Doğu, Kafkasya ve İran'a kadar uzanır. Türkiye'de Batı ve Güney Anadolu başta olmak üzere uygun yaşam alanlarında geniş bir dağılım gösterir. Yaygın olmasına karşın dağınık yaşadığı için az fark edilir. Küresel ölçekte tehdit altında olmayan bir türdür.