Periparus ater

Çam baştankarası (Periparus ater), ötücü kuşlar takımının (Passeriformes) baştankaragiller (Paridae) familyasına ait küçük bir türdür. Avrupa baştankaraları arasında en küçüklerden biridir ve iğne yapraklı ormanlarla güçlü bir bağ kurar.

Başı ve boğazı parlak siyah, yanakları ve ense ortası beyazdır; ensedeki bu beyaz leke onu benzer türlerden ayırmada en önemli özelliktir. Sırtı gri, alt tarafı açık devetüyü renklidir. Kanatlarında iki ince beyaz şerit görülür. Bazı bölgesel alt türlerin başında kısa bir tepelik de bulunabilir. Gaga ince ve sivridir.

Çam baştankarası başta çam, ladin ve göknar olmak üzere kozalaklı ağaç ormanlarında yaşar; karışık ormanlarda, park ve bahçelerde de görülebilir. İnce dallar ve iğne yapraklar arasında sürekli hareket ederek böcekleri, örümcekleri ve bunların yumurtalarını arar. Kış aylarında kozalaklı ağaç tohumlarıyla da beslenir ve besinlerini kabuk çatlaklarına saklama alışkanlığına sahiptir. Yuvasını ağaç kovuklarına, kaya yarıklarına, hatta yerdeki deliklere yapar.

Dağılış alanı Avrupa ve Kuzey Afrika'dan Asya üzerinden Japonya'ya kadar uzanır. Türkiye'de özellikle Karadeniz, Marmara ve Toroslar'daki iğne yapraklı ormanlarda yerleşik olarak bulunur. Kışın diğer baştankara türleriyle karışık sürüler oluşturur. Küresel ölçekte yaygın ve tehdit altında olmayan bir türdür.