Carpospiza brachydactyla

Boz serçe (Carpospiza brachydactyla), ötücü kuşlar takımının (Passeriformes) serçegiller (Passeridae) familyasına ait, kendi cinsinin tek üyesi olan bir türdür. Uzun süre kaya serçesine yakın sayılmış, ancak görünüşü ve davranışlarıyla ayrı bir cins olarak değerlendirilmiştir.

Serçe büyüklüğünde, oldukça sade görünümlü bir kuştur. Tüyleri soluk gri kahverengi tonlardadır ve belirgin desenlerden yoksundur. Kanatlarındaki açık renkli şeritler ve kuyruk ucundaki beyaz lekeler uçarken fark edilebilir. Boğazda soluk sarımsı bir leke bulunabilir, ancak bu çoğu zaman zor seçilir. Gagası kalın ve konik olup tohum yemeye uygundur. Ötüşü böcek sesini andıran, vızıltılı bir nağmedir.

Tür kurak, taşlık ve seyrek bitkili dağ yamaçlarında, bozkırlarda ve yarı çöl alanlarda yaşar. Besinini yerde arar; başlıca tohumlar ve özellikle üreme döneminde böcekler tüketir. Yuvasını alçak çalılara ya da sık otların arasına kurar. Üreme mevsimi ilkbahar sonu ile yaz başına denk gelir ve tür göçmendir; kışı Arap Yarımadası ve Kuzeydoğu Afrika'da geçirir.

Üreme alanı Anadolu, Kafkasya, İran ve Orta Doğu'nun kurak dağlık bölgelerini kapsar. Türkiye'de özellikle güneydoğu ve doğu bölgelerinin kurak yamaçlarında yaz göçmeni olarak bulunur. Sade görünümü nedeniyle sıkça gözden kaçan bu tür, bölgenin kurak ekosistemlerine özgü kuşlardan biridir.