Bubo bubo

Puhu (Bubo bubo), baykuşlar takımının (Strigiformes) Strigidae familyasına bağlı, dünyanın en büyük baykuş türlerinden biridir. Güçlü yapısı, iri turuncu gözleri ve başının üzerindeki belirgin kulak tüyleriyle kolayca tanınır.

Boyu yaklaşık 60–75 cm, kanat açıklığı ise 1,5 metreyi aşabilir; dişiler erkeklerden daha iri ve ağırdır. Tüyleri koyu çizgili ve benekli, sarımsı kahverengi tonlardadır; bu desen kayalık ve ağaçlık ortamda mükemmel bir kamuflaj sağlar. Bacakları ve ayakları tüylüdür, pençeleri ise son derece güçlüdür. Erkeğin alacakaranlıkta duyulan derin, boğuk "uhu" sesi uzaklardan işitilebilir ve türün adı da bu sesten gelir.

Puhu kayalıklar, dik vadiler, kanyonlar, ormanlık yamaçlar ve yarı açık alanlar gibi çok çeşitli ortamlarda yaşar. Genellikle gece ve alacakaranlıkta avlanan bu baykuşun besin yelpazesi oldukça geniştir: kemirgenler, tavşanlar, kirpiler, kargalar ve diğer kuşlar, hatta başka baykuş ve yırtıcı kuşlar avları arasındadır. Yuvasını çoğunlukla kaya oyuklarına, çıkıntılara veya yere yapar; dişi kuluçkaya yattığı sürede erkek ona yiyecek getirir. Çiftler genellikle uzun yıllar aynı bölgeye bağlı kalır.

Tür Avrupa'dan Asya'nın büyük bölümüne ve Kuzey Afrika'ya kadar geniş bir alanda yayılış gösterir. Türkiye'de uygun kayalık ve dağlık alanlarda yerleşik olarak yaşar. Küresel ölçekte Asgari Endişe (LC) kategorisindedir; ancak elektrik hatlarına çarpma ve elektrik çarpması, yasa dışı avcılık ve zehirlenme önemli ölüm nedenleri arasında yer alır.

Besin zincirinin tepesinde yer alan puhu, kemirgen popülasyonlarını denetleyerek tarım alanları için de yararlı bir yırtıcıdır. Halk arasında çoğu zaman uğursuzlukla ilişkilendirilmesi yanlış bir inanıştır; tür ülkemizde av yasası kapsamında koruma altındaki yabani kuşlar arasındadır.