Tricholoma saponaceum var. saponaceum

Tricholoma saponaceum var. saponaceum, sabun kokulu mantar olarak bilinen türün tipik varyetesidir. Şapka rengi son derece değişkendir; gri, zeytin yeşili, kahverengimsi ve sarımsı tonlar görülebilir. Lamelleri seyrek ve beyazımsı yeşildir. Etinin belirgin sabun kokusu ve sap tabanında kesildiğinde ortaya çıkan pembemsi renk en güvenilir tanı özellikleridir.

Hem iğne yapraklı hem de yapraklı ormanlarda, çeşitli toprak türlerinde, yaz sonundan geç sonbahara kadar yetişir. Avrupa, Asya ve Kuzey Amerika'da yaygındır. Acı tadı nedeniyle yenilebilir değildir ve mide-bağırsak rahatsızlığına yol açabilir.

Tricholoma cinsinin üyeleri genellikle etli, orta ila büyük boyda şapkalı mantarlardır. Lamelleri sapa girintili (oyuk) biçimde bağlanır, spor izi beyazdır ve sap halkasız ya da yalnızca belirsiz bir halka bölgesine sahiptir. Pek çok türün tanınmasında un, sabun, sabun-gazı gibi kendine özgü kokular, şapka yüzeyinin lifli, pullu ya da yapışkan oluşu ve etin kesildiğinde renk değiştirip değiştirmediği önemli ipuçlarıdır.

Tür, Agaricales takımındaki Tricholomataceae familyasına bağlıdır. Bu familya beyaz spor izli, lamelli mantarların büyük bir bölümünü kapsar ve dünya genelinde ılıman bölgelerin ormanlarında yaygın biçimde temsil edilir.

Cinsin hemen tüm türleri ağaçların kökleriyle ektomikoriza adı verilen ortak yaşam ilişkisi kurar; mantar ağaca su ve mineral sağlarken karşılığında şeker alır. Bu nedenle türlerin çoğu belirli ağaç türlerine bağlıdır ve orman ekosistemlerinin sağlığında önemli rol oynar. Meyve cisimleri çoğunlukla sonbaharda, yağışlardan sonra ortaya çıkar. Birbirine çok benzeyen türler içerdiğinden bu cinste kesin tanı çoğu zaman mikroskobik inceleme ve deneyim gerektirir; yenilebilir sanılarak toplanan bazı benzer türler zehirlenmelere yol açabildiğinden, uzman onayı olmadan hiçbir örnek tüketilmemelidir.