Tomentella lapida

Tomentella lapida, Thelephoraceae familyasından, yüzeye yayılan kabuksu meyve gövdeleri oluşturan bir bazidiyomisettir. Thelephorales takımına ait Tomentella cinsi, dünya genelinde çok sayıda tür içeren ve özellikle orman topraklarında yaygın olan bir mantar grubudur. Bu cinsin üyeleri, şapkalı mantarlardan çok farklı bir görünüme sahiptir ve çoğunlukla yalnızca dikkatli gözlemciler tarafından fark edilir.

Tomentella türlerinin meyve gövdeleri şapka, sap veya lamel içermez. Yere düşmüş çürük dalların ve kütüklerin alt yüzünde, kabuk parçalarında, toprak ve taş yüzeylerinde ince, keçemsi ya da pamuksu bir örtü gibi gelişir. Renkleri genellikle kahverengi, gri, pas rengi veya zeytinimsi tonlardadır. Spor üreten yüzey düz ya da hafif tanecikli olabilir. Türlerin ayırt edilmesi için sporların biçimi, rengi ve dikenli süslemeleri ile hif sisteminin özellikleri mikroskop altında incelenmelidir; bu nedenle arazide tür düzeyinde tanımlama çoğunlukla mümkün değildir.

Cinsin büyük kısmı ektomikorizal mantarlardan oluşur. Bu mantarlar ağaçların ince kökleriyle birlikte yaşar; topraktan topladıkları su ve azot, fosfor gibi besin maddelerini ağaca iletirken, karşılığında ağaçtan fotosentez ürünü şekerleri alırlar. Bu ortak yaşam, meşe, kayın, çam, ladin ve huş gibi pek çok orman ağacının beslenmesine önemli katkı sağlar. Toprak örneklerinde yapılan moleküler çalışmalar, Tomentella türlerinin ormanlarda en sık rastlanan mikorizal mantarlar arasında olduğunu ortaya koymuştur.

Tür ılıman kuşak ormanlarında, özellikle Avrupa'da bilinmektedir. Küçük ve göze çarpmayan meyve gövdeleri nedeniyle halk arasında tanınmaz, yenmez ve bilinen bir zehirlilik özelliği yoktur. Asıl önemi, ormanlardaki besin döngüsüne ve ağaçların sağlıklı gelişimine yaptığı katkıdır.