Thymus sibthorpii

Thymus sibthorpii, ballıbabagiller (Lamiaceae) familyasından kekik (Thymus) cinsine ait bir türdür. Tür adı, Yunanistan ve Anadolu florası üzerine çalışmış İngiliz botanikçi John Sibthorp'a ithaf edilmiştir. Balkanlar ve Batı Anadolu çevresinde yayılış gösteren, pembe-mor çiçekli, kokulu bir kekiktir ve kuru, açık yamaçlarda yetişir.

Kekikler alçak boylu, tabanda odunsulaşan, yayılıcı ya da dik büyüyen küçük çalımsı bitkilerdir. Gövdeler genellikle dört köşelidir, yapraklar küçük, karşılıklı ve salgı bezleriyle noktalıdır. Bu bezlerde bulunan uçucu yağlar, özellikle timol ve karvakrol, bitkiye karakteristik güçlü kokusunu verir. Çiçekler yaprak koltuklarında ya da sürgün uçlarında başak veya baş biçimli kümeler halinde toplanır; renkleri pembe, mor ya da beyazdır ve iki dudaklı yapıdadır.

Kekik türleri yaprak tüylülüğü, çiçek durumunun yapısı ve kaliks özellikleriyle birbirinden ayrılır. Kekikler güneşli, kuru ve iyi drene olan toprakları sever; kayalık yamaçlar, bozkırlar, dağ çayırları ve maki açıklıkları tipik yaşam alanlarıdır. Çiçeklenme genellikle ilkbahar sonu ve yaz aylarındadır. Bol nektar üreten çiçekleri bal arıları başta olmak üzere birçok tozlaşıcı böcek için önemli bir besin kaynağıdır. Kekik balı bu nedenle değerli bir ürün olarak bilinir. Uçucu yağlar bitkiyi otçullara ve mikroorganizmalara karşı da korur.

Thymus cinsi ballıbabagiller familyasında yer alır ve dünyada yüzlerce tür içerir; en büyük çeşitliliğine Akdeniz havzasında ulaşır. Türkiye'de de çok sayıda kekik türü yetişir ve bunların önemli bir kısmı endemiktir. Cinsin pek çok türü baharat, bitki çayı ve halk hekimliğinde kullanılır; ancak türler arasında melezleşme yaygın olduğundan tanımlanmaları uzman bilgisi gerektirir.