Salvia verticillata var.amasiaca

Salvia verticillata subsp. amasiaca, ballıbabagiller (Lamiaceae) familyasının Salvia (adaçayı) cinsine ait bir alt türdür; adı Amasya'ya atıfta bulunur. Salvia verticillata, çiçekleri gövde boyunca halkalar (vertisil) biçiminde dizilen, 30–80 cm boylanabilen çok yıllık otsu bir adaçayı türüdür. Yaprakları geniş, saplı, kenarları dişli ve tüylüdür; çiçekleri küçük, iki dudaklı ve leylak ile mor tonlarındadır.

Tür genellikle kuru çayırlarda, yol kenarlarında, orman açıklıklarında, çalılıklarda ve step alanlarında yetişir. Çiçeklenme yaz başından sonbahara kadar uzun bir dönemi kapsar. Adaçaylarında görülen özel kaldıraç mekanizması sayesinde çiçeğe konan arıların sırtına polen bırakılır; bu yüzden tür arılar ve yaban arıları için önemli bir besin kaynağıdır.

Salvia cinsi dünyada yaklaşık bin tür içeren, ballıbabagillerin en kalabalık cinsidir. Üyeleri dört köşeli gövde, karşılıklı yapraklar, kokulu salgı tüyleri ve iki stamenli iki dudaklı çiçeklerle tanınır. Türkiye adaçayı çeşitliliği bakımından zengin bir ülkedir ve pek çok tür endemiktir. Cinsin üyeleri kurak dağ yamaçlarından nemli orman kenarlarına kadar çok farklı ortamlara uyum sağlamıştır.

Salvia verticillata Orta ve Güneydoğu Avrupa'dan Anadolu, Kafkasya ve İran'a kadar geniş bir alanda yayılış gösterir; Türkiye'de de yaygın bir türdür. Adaçayı türleri geleneksel olarak bitki çayı ve halk ilacı olarak kullanılmış, bazıları da süs bitkisi olarak yetiştirilmiştir. Uzun çiçeklenme dönemi ve bol nektarı nedeniyle bu tür, bulunduğu yerlerde tozlayıcı böcek topluluklarını destekleyen değerli bir bitkidir; kurak ve besince fakir topraklara dayanıklılığı da yol kenarı ve meralarda sık görülmesini sağlar.