Teucrium subsp. chamaedr

Bu kayıt, ballıbabagiller (Lamiaceae) ailesinden Teucrium chamaedrys subsp. chamaedrys taksonunu ifade etmektedir. Teucrium chamaedrys, Türkçede yer meşesi olarak bilinen, Avrupa ve Batı Asya'da yaygın bir türdür.

Yer meşesi 10-40 cm boyunda, tabanı odunlaşan, sürünen gövdeli, çok yıllık küçük bir yarı çalıdır. Yaprakları küçük, parlak koyu yeşil, kenarları derin dişli olup minyatür meşe yapraklarını andırır; adını da bu benzerlikten alır. Çiçekleri pembe ile mor-kırmızı arasında renkli, gevşek yaprak koltuğu başakları halindedir. Çiçeklenme yaz aylarında görülür.

Teucrium cinsi dünyada yaklaşık 250-300 tür içerir ve özellikle Akdeniz havzası ile Batı ve Orta Asya'da zengin bir çeşitlilik gösterir. Cinsin en belirgin özelliği, çiçeklerde üst dudağın neredeyse hiç gelişmemiş olması ve taç yaprakların tek bir alt dudak halinde öne uzanmasıdır. Bu yapı, cinsi ailenin diğer üyelerinden kolayca ayırt etmeye yarar.

Bu cinsin üyeleri çoğunlukla kurak, taşlık ve kayalık yamaçlarda, makilik ve frigana alanlarında, açık meşe ormanlarında yetişir. Çiçekleri arılar başta olmak üzere birçok böcek tarafından ziyaret edilir ve bal bitkisi olarak değerlidir. Bazı türleri halk arasında acı tadlı çay olarak, iştah açıcı ve sindirimi kolaylaştırıcı amaçla kullanılmıştır; ancak bazı Teucrium türlerinin uzun süreli kullanımının karaciğere zarar verebildiği bilinmektedir. Yer meşesi Avrupa'da uzun süre bahçe bitkisi ve geleneksel bitkisel ilaç olarak kullanılmıştır; kuru, kireçli topraklarda iyi yetişir.

Ballıbabagiller dünyada yaklaşık 230 cins ve 7000 kadar türle temsil edilen büyük bir ailedir ve Akdeniz havzası ile Anadolu bu ailenin en zengin bölgeleri arasında yer alır. Ailenin üyeleri ürettikleri uçucu yağlar sayesinde otçul hayvanlara karşı korunur; bu yağlar aynı zamanda baharat, çay, parfüm ve ilaç yapımında değerlendirilir. Çiçekleri çoğunlukla arılar tarafından tozlanır ve aile bal üretimi açısından da büyük önem taşır.