Sarcodon imbricatus

Sarcodon imbricatus, Bankeraceae familyasına ait, iri ve pullu şapkalı bir dişli mantardır. İngilizcede pullu kirpi mantarı olarak bilinir ve Avrupa ile Asya'nın kuzey ılıman bölgelerindeki iğne yapraklı ormanlarda görülür.

Şapkası oldukça iridir; genişliği çoğu zaman 5 ile 20 santimetre arasındadır. Kahverengi yüzeyi, çatı kiremitleri gibi üst üste dizilmiş, kalkık, koyu kahverengi iri pullarla kaplıdır. Ortası çoğunlukla çukurdur. Alt yüzde açık griden kahverengiye dönen, sap üzerine doğru inen sık dişler bulunur. Sap kısa ve kalındır. Eti beyazımsı ile açık kahverengi arasındadır. Yaz sonu ve sonbaharda ladin ağaçlarının altında görülür; çam ormanlarında bulunan benzer bitkiler artık ayrı bir tür olan Sarcodon squamosus olarak kabul edilir. Genç örnekleri bazı ülkelerde yenir, ancak yaşlandıkça acılaşır ve bazı kişilerde mide rahatsızlığına neden olabilir.

Sarcodon cinsi, Bankeraceae familyasına ait dişli mantarlardan oluşur. Bu mantarların şapkasının alt yüzünde lamel ya da gözenek yerine aşağı doğru sarkan, sivri, dikensi çıkıntılar bulunur; sporlar bu dişlerin yüzeyinde üretilir. Etleri oldukça yumuşak ve gevrektir, spor tozu kahverengidir ve sporlar siğilli bir yüzeye sahiptir. Cinsin üyeleri ağaçlarla ektomikorizal ortaklık kurar ve özellikle yaşlı, besin bakımından fakir orman topraklarını tercih eder.

Dişli mantarlar Avrupa'nın birçok ülkesinde orman yönetimi, gübre ve hava kirliliği nedeniyle azalmakta olup bazı ülkelerin kırmızı listelerinde yer alır. Sarcodon türleri kurutulup kaynatıldığında yün boyacılığında yeşil, mavi ve kahverengi tonlar elde etmek için de kullanılır. Bu cinsin türleri birbirine çok benzediğinden kesin tanımlama için sap tabanının rengi, etin tadı ve mikroskobik özellikler dikkatle incelenmelidir.