Russula rhodopus

Russula rhodopus, Russulaceae familyasına bağlı, kırmızı şapkalı bir şapkalı mantar türüdür. Şapkası parlak kırmızı ya da koyu kırmızıdır; tür adının da işaret ettiği gibi sapı pembemsi kırmızı tonlar taşır. Lamelleri kremsi renktedir.

Russula cinsinin üyeleri, kolay tanınan bir yapıya sahiptir: şapkalar genellikle düz ya da hafifçe çukur, renkleri kırmızı, mor, yeşil, sarı veya beyaz tonlarında son derece değişkendir. Lamelleri kırılgandır, parmakla sürtüldüğünde ufalanır; sap genellikle beyaz, silindirik ve tebeşir gibi kırılır. Etleri, hücre yapısındaki küresel hücreler nedeniyle lifli değil, gevrek bir dokuya sahiptir. Yaralandıklarında süt salgılamamaları, aynı familyadaki Lactarius türlerinden ayrılmalarını sağlar.

İğne yapraklı ağaçların, özellikle çamların bulunduğu nemli, asidik ve yosunlu alanlarda yetişir. Cinsin pek çok üyesi Türkiye'nin ormanlık bölgelerinde de bulunur; meyve cisimleri özellikle yağışlı dönemlerin ardından ortaya çıkar.

Bu cinsin bütün türleri ağaçların kökleriyle ektomikoriza adı verilen ortak yaşam ilişkisi kurar; mantar ağaca su ve mineral sağlarken ağaçtan şeker alır. Bu nedenle meyve cisimleri belirli ağaç türlerinin, özellikle meşe, kayın, huş, çam ve ladin gibi ağaçların yakınında yerden çıkar. Meyve verme dönemi çoğunlukla yaz sonu ile sonbahardır. Türlerin ayırt edilmesinde spor tozu rengi, tadı (yumuşak ya da acı), kokusu, şapka derisinin soyulabilirliği ve demir sülfat gibi kimyasallarla verdiği renk tepkileri büyük önem taşır.

Tadı acıdır ve yenmez. Kırmızı şapkalı ve kırmızı saplı başka Russula türleriyle karışabildiği için teşhiste dikkat gerekir. Mantar toplarken yalnızca kesin olarak tanınan türler tüketilmeli, şüpheli durumlarda uzman görüşüne başvurulmalıdır.