Russula parazurea

Russula parazurea, Russulaceae familyasına bağlı, gri-mavi tonlu şapkasıyla dikkat çeken bir şapkalı mantar türüdür. Şapkası orta büyüklükte, mat ve sanki ince bir tozla kaplanmış gibi buğuludur; rengi grimsi mavi, yeşilimsi gri ya da zeytuni tonlar arasında değişebilir. Lamelleri ve spor tozu kremsi renktedir, sapı beyazdır.

Russula cinsinin üyeleri, kolay tanınan bir yapıya sahiptir: şapkalar genellikle düz ya da hafifçe çukur, renkleri kırmızı, mor, yeşil, sarı veya beyaz tonlarında son derece değişkendir. Lamelleri kırılgandır, parmakla sürtüldüğünde ufalanır; sap genellikle beyaz, silindirik ve tebeşir gibi kırılır. Etleri, hücre yapısındaki küresel hücreler nedeniyle lifli değil, gevrek bir dokuya sahiptir. Yaralandıklarında süt salgılamamaları, aynı familyadaki Lactarius türlerinden ayrılmalarını sağlar.

Çoğunlukla meşe, ıhlamur ve kayın gibi yaprak döken ağaçların altında, park ve orman kenarlarında görülür. Avrupa'da yaygın bir türdür. Cinsin pek çok üyesi Türkiye'nin ormanlık bölgelerinde de bulunur; meyve cisimleri özellikle yağışlı dönemlerin ardından ortaya çıkar.

Bu cinsin bütün türleri ağaçların kökleriyle ektomikoriza adı verilen ortak yaşam ilişkisi kurar; mantar ağaca su ve mineral sağlarken ağaçtan şeker alır. Bu nedenle meyve cisimleri belirli ağaç türlerinin, özellikle meşe, kayın, huş, çam ve ladin gibi ağaçların yakınında yerden çıkar. Meyve verme dönemi çoğunlukla yaz sonu ile sonbahardır. Türlerin ayırt edilmesinde spor tozu rengi, tadı (yumuşak ya da acı), kokusu, şapka derisinin soyulabilirliği ve demir sülfat gibi kimyasallarla verdiği renk tepkileri büyük önem taşır.

Tadı yumuşaktır ve yenebilir türler arasında sayılır; ancak benzer renkli başka Russula türleriyle karıştırılabildiği için kesin teşhis olmadan toplanmamalıdır. Mantar toplarken yalnızca kesin olarak tanınan türler tüketilmeli, şüpheli durumlarda uzman görüşüne başvurulmalıdır.