Psilocybe cubensis

Psilocybe cubensis, Agaricales takımının Hymenogastraceae familyasına ait, psilosibin içeren mantarlar arasında dünyada en iyi bilinen türdür. Halüsinojenik etkili bileşikleri nedeniyle hem bilimsel araştırmalarda hem de yasal düzenlemelerde sıkça adı geçen bir mantardır.

Şapkası genellikle birkaç santimetre çapındadır; gençken konik ya da çan biçimli, olgunlaştıkça yayvanlaşır ve ortasında çoğu zaman belirgin bir tümsek kalır. Rengi altın sarısı, karamel ya da açık kahverengi tonlarındadır; kenarlara doğru açılır. Lameller önce grimsi, sporlar olgunlaştıkça mor kahverengi ile koyu mor siyah arası bir renk alır. Sap beyazımsıdır ve üzerinde zarımsı bir halka bulunur; halka sporlarla koyulaşır. Mantarın dokusu ezildiğinde ya da zedelendiğinde mavimsi lekeler oluşur.

Tür koprofil bir mantardır; çoğunlukla sığır ve diğer otçul hayvanların dışkısı üzerinde ya da dışkı ile zenginleşmiş otlak topraklarında gelişir. Sıcak ve nemli iklimleri sever; yağışlı dönemlerde çayırlarda ve meralarda topluluklar halinde çıkabilir. Dışkıdaki organik maddeyi ayrıştırarak besin döngüsüne katkı sağlar.

Doğal olarak tropikal ve subtropikal bölgelerde, Orta ve Güney Amerika, Güneydoğu Asya ve Avustralya gibi alanlarda yaygındır. İçerdiği psilosibin ve psilosin ciddi algı bozuklukları, kaygı ve panik tepkilerine yol açabilir. Pek çok ülkede, Türkiye dahil, bu maddelerin bulundurulması ve kullanılması yasal kısıtlamalara tabidir. Benzer görünüşlü küçük kahverengi mantarlar arasında ölümcül zehirli türler de bulunduğundan yabani örnekler asla tüketilmemelidir.