Pluteus umbrosus

Pluteus umbrosus, Basidiomycota şubesinin Agaricales takımında, Pluteaceae familyasının Pluteus cinsinde yer alan bir mantar türüdür. Koyu kahverengi, kadifemsi ve çoğu zaman ağsı damarlı şapkası ile lamel kenarlarının koyu kahverengi saçaklı görünümü sayesinde tanınır. Sapı da koyu renkli liflerle kaplıdır. Yaprak döken ağaçların çürümüş kütük ve gövdeleri üzerinde yetişir.

Pluteus cinsi, Pluteaceae familyasına bağlı, çoğunlukla çürümekte olan odun üzerinde yetişen şapkalı mantarları kapsar. Cinsin üyelerinde lameller sapa bağlı değildir, yani serbesttir; gençken beyazımsı olan lameller sporlar olgunlaştıkça pembe ya da somon rengine döner. Spor izi pembemsi kahverengidir, sapta halka ya da tabanda volva bulunmaz. Bu özellikler bir araya geldiğinde cins arazide kolayca tanınır, ancak türleri birbirinden ayırmak çoğu zaman mikroskobik inceleme gerektirir.

Bu cinsin üyeleri saprotroftur: ölü ağaç gövdeleri, kütükler, dallar, talaş yığınları ve toprağa gömülü odun parçaları üzerinde gelişerek odunun ayrışmasına katkı sağlarlar. Böylece orman ekosistemlerinde besin maddelerinin döngüsünde önemli bir rol üstlenirler. Meyve gövdeleri genellikle yaz ve sonbaharda, nemli dönemlerde ortaya çıkar; bazı türler ılıman geçen ilkbaharlarda da görülebilir. Cinsin birçok türü Avrupa, Asya ve Kuzey Amerika'nın ılıman ormanlarında yayılış gösterir.

Türlerin ayrımında şapka yüzeyinin yapısı (çıplak, kadifemsi, pullu ya da damarlı), şapka ve sap rengi ile mikroskop altında görülen sistidlerin ve şapka derisi hücrelerinin şekli belirleyicidir. Cinsin bazı üyeleri yenebilir kabul edilse de çoğu küçük ve etsiz olduğundan mutfakta değeri yoktur; ayrıca bazı türlerin psikoaktif maddeler içerdiği bilinmektedir. Bu nedenle kesin tanısı yapılmamış Pluteus örneklerinin tüketilmemesi önerilir.