Panaeolus olivaceus

Panaeolus olivaceus, Agaricales takımına ait Panaeolus cinsinden küçük ile orta boylu bir şapkalı mantar türüdür. Panaeolus cinsi, siyah spor izi, benekli lamelleri ve çayır ile gübre ortamlarındaki yaşamıyla tanınan bir gruptur; cins kaynaklara göre Bolbitiaceae ya da Galeropsidaceae familyasında sınıflandırılır.

Bu türün şapkası gençken yarım küre ya da dışbükey, olgunlaştıkça daha yayvan bir hâl alır. Rengi nemliyken koyu kahverengi ya da zeytinimsi kahverengi, kurudukça gri-kahverengi ve bej tonlarına döner; tür adı bu zeytinimsi tona gönderme yapar. Yüzeyi pürüzsüzdür. Lameller gri ve siyah beneklidir, kenarları beyazımsıdır. Sap ince, uzun, kırılgan ve açık renklidir, yüzeyi hafif unlu görünebilir. Spor izi siyahtır. Türü benzerlerinden ayıran önemli bir özellik, mikroskop altında görülen ve yüzeyleri hafif pürüzlü olan sporlarıdır; cinsin çoğu türünde sporlar düzgün yüzeylidir.

Saprotrofik bir türdür ve çayırlar, çimenlikler, meralar ve gübrelenmiş toprağın bulunduğu açık alanlarda, otlar arasında tek tek ya da küçük gruplar hâlinde yetişir. Genellikle yaz ve sonbaharda, yağışlı dönemlerde görülür.

Kuzey Amerika ve Avrupa’nın bazı bölgelerinde kaydedilmiştir. Yenilebilir bir mantar değildir. Bazı kaynaklarda düşük miktarda psikoaktif madde içerebildiği belirtilir; ancak cinsin tüm üyeleri için geçerli olduğu gibi, zehirlenme riski ve benzer görünümlü ölümcül zehirli küçük kahverengi mantarlarla karışabilmesi nedeniyle kesinlikle toplanıp tüketilmemelidir. Türün güvenilir teşhisi spor yüzeyinin ve lamel kenarı hücrelerinin mikroskobik incelemesini gerektirir. Ekosistemde, çayır topraklarındaki bitki artıklarının ayrıştırılmasına katkıda bulunur. Meyve gövdeleri kısa ömürlüdür ve genellikle birkaç gün içinde solup kaybolur, bu yüzden kolayca gözden kaçabilir.