Panaeolus fimiputris

Panaeolus fimiputris, Agaricales takımına bağlı Panaeolus cinsinden, gübre ve gübrelenmiş toprak üzerinde gelişen küçük, şapkalı bir mantar türüdür. Cins, geleneksel olarak Bolbitiaceae familyası içinde değerlendirilmiş, günümüzde bazı kaynaklarda ayrı bir familya altında ele alınmaktadır. Bu türün sınırları tartışmalıdır; bazı yazarlar onu çan biçimli şapkalı, gübre seven başka Panaeolus türleriyle aynı ya da çok yakın kabul eder.

Bu cinsin üyeleri genellikle ince, kırılgan, uzun saplı ve çan ya da yarım küre biçimli şapkalı mantarlardır. Şapka rengi grimsi, kirli beyaz, açık kahverengi veya zeytinimsi tonlarda olabilir ve havanın nemine göre belirgin biçimde açılıp koyulaşabilir. Panaeolus türlerinin en ayırt edici özelliği lamellerin olgunlaştıkça benekli bir görünüm kazanmasıdır: sporlar lamel yüzeyinde eşit olmayan biçimde olgunlaştığı için lameller siyah ve gri lekeli görünür. Spor izi siyahtır. Bu özellik cinsi, kahverengi sporlu benzer küçük mantarlardan ayırmada yardımcı olur.

Türün yaşam alanı, adından da anlaşılacağı gibi, gübredir. At, sığır ve koyun gübresi üzerinde ya da çok gübrelenmiş mera ve çayırlarda tek tek veya küçük gruplar hâlinde görülür. Bu mantarlar ayrıştırıcıdır; gübredeki organik maddeyi parçalayarak besin maddelerinin toprağa geri dönmesine katkıda bulunur. Meyve cisimleri genellikle ilkbahardan sonbahara kadar, özellikle yağışlı dönemlerden sonra ortaya çıkar ve kısa ömürlüdür.

Gübre seven Panaeolus türleri dünyanın ılıman bölgelerinde, otlatma yapılan alanlarda yaygın olarak bulunur. Cinsin bazı türleri psikoaktif maddeler içerir, bazılarının ise zehirlilik durumu yeterince bilinmemektedir. Küçük ve kahverengimsi gübre mantarlarının birbirine çok benzemesi nedeniyle bu grubun hiçbir üyesi yenmemeli, toplanıp tüketilmemelidir.