Neolentinus lepideus

Neolentinus lepideus, Gloeophyllales takımının Gloeophyllaceae familyasına bağlı, iğne yapraklı ağaç odunu üzerinde yetişen iri ve sert yapılı bir şapkalı mantardır. Uzun süre Lentinus lepideus adıyla bilinmiştir. İngilizce konuşulan ülkelerde, demiryolu traversleri üzerinde yetişip onları çürütmesiyle ünlenmiş ve "tren batıran" anlamına gelen bir halk adı almıştır.

Şapka genellikle 5–12 santimetre çapında, önce dışbükey, sonra yayvanlaşan yapıdadır. Rengi beyazımsı ya da krem olup yüzeyi koyu kahverengi, iri pullarla kaplıdır; türün bilimsel adı da bu pullu görünüşe işaret eder. Lameller beyazımsı, sapa doğru iner ve kenarları testere dişi gibi tırtıklıdır. Sap kalın, sert, aşağıya doğru pullu ve kahverengimsi tonludur; genç örneklerde halka benzeri bir zar kalıntısı bulunabilir. Eti beyaz, çok sert ve liflidir; hafif anason ya da reçine kokusu taşıyabilir.

Neolentinus lepideus saprotrof bir türdür ve özellikle çam başta olmak üzere iğne yapraklı ağaçların ölü odunu, kütükleri, işlenmiş keresteler, çit direkleri ve traversler üzerinde yetişir. Odunda kahverengi çürüklüğe yol açar. Kreozot gibi koruyucu maddelerle işlenmiş odunları bile çürütebilmesi nedeniyle tarihsel olarak ahşap yapılarda ekonomik zarara neden olmuştur. Meyve gövdeleri ilkbahardan sonbahara kadar görülebilir.

Tür kuzey yarımkürenin ılıman bölgelerinde, Avrupa, Asya ve Kuzey Amerika'da geniş yayılış gösterir. Genç örneklerin bazı yerlerde yendiği bildirilse de eti çok sert ve liflidir; işlenmiş odun üzerinde yetişen örnekler kimyasal kalıntılar içerebileceğinden kesinlikle tüketilmemelidir. Bu tür mantarların teşhisinde şapka, lamel ve sap özelliklerinin yanı sıra yetiştiği ortamın, mevsimin ve spor izi renginin birlikte değerlendirilmesi, tek başına dış görünüşe güvenmekten çok daha güvenilir sonuç verir.