Neatostema apulum

Neatostema apulum, hodangiller (Boraginaceae) familyasına ait tek yıllık küçük bir otsu bitkidir. Cinsinin tek türü olarak kabul edilir; daha önce Lithospermum apulum adıyla taşkesen grubunda sınıflandırılmıştır. Akdeniz havzasına özgü olup güney Avrupa’dan Kuzey Afrika’ya ve Batı Asya’ya kadar kıyıya yakın kurak bölgelerde yayılış gösterir.

Bitki genellikle 5–30 cm boyunda, dik, çoğunlukla dallanan ve sert, beyazımsı tüylerle kaplı gövdeler geliştirir. Yaprakları dar, şerit ya da mızrak biçimli, kenarları hafifçe aşağı kıvrık ve kaba tüylüdür. Çiçekleri küçük ve sarıdır; bu sarı renk, beyaz ya da mavi çiçekli akrabalarından ayırt edilmesini kolaylaştırır. Çiçekler, gövde uçlarındaki sık yapraklı, kıvrık salkımlarda bulunur ve ilkbaharda açar.

Meyveleri, hodangillere özgü dört parçalı fındıkçıklardan oluşur; bunlar küçük, sert ve yüzeyleri pürüzlüdür. Tür; kuru çayırlar, taşlık yamaçlar, maki ve frigana açıklıkları, nadas alanları ve yol kenarları gibi güneşli, besince fakir ortamlarda yetişir. İlkbaharın nemli döneminde hızla çiçeklenip tohum bağlayan, yaz kuraklığından önce yaşamını tamamlayan tipik bir Akdeniz tek yıllığıdır.

Küçük boyu nedeniyle kolayca gözden kaçabilen bu bitki, kurak otlak topluluklarının karakteristik bir üyesidir. Çiçekleri küçük arılar ve sinekler gibi tozlaşma böcekleri tarafından ziyaret edilir; insan için bilinen önemli bir kullanımı yoktur.

Bu bitkinin ait olduğu hodangiller, otsu bitkilerden çalı ve ağaçlara kadar geniş bir biçim çeşitliliği gösteren, dünya genelinde yaklaşık 2000 türü bulunan bir familyadır. Üyelerinin çoğu kurak ve güneşli ortamlara uyum sağlamıştır; sert tüyler hem su kaybını azaltır hem de bitkiyi otlayan hayvanlara karşı korur. Familyada çiçekler çoğunlukla beş parçalıdır ve taç borusunun ağzında nektarı koruyan küçük pullar bulunur. Bu özellikler, türün yakın akrabalarıyla birlikte tanınmasını kolaylaştırır.