Melanoleuca turrita

Melanoleuca turrita, Tricholomataceae familyasına bağlı Melanoleuca cinsinde yer alan bir şapkalı mantar türüdür. Tür adı "kuleli" anlamına gelir ve şapkanın ortasındaki belirgin tümseğe gönderme yapar. Şapkası kahverengimsi tonlarda, lamelleri soluk renklidir. Az bilinen ve seyrek kaydedilen türlerdendir.

Bu cinsin üyeleri tipik bir şapkalı mantar görünümündedir: şapka genç dönemde hafif kubbeli, sonra düzleşir ve çoğu zaman ortasında küçük bir tümsek bulunur. Şapka yüzeyi genellikle düz ve çıplaktır, nemli havada yağlı bir parlaklık kazanabilir. Lameller beyaz, krem ya da soluk renklidir, sık dizilir ve sapa oyuk biçiminde bağlanır. Sap ince ve uzun, çoğunlukla dik ve lifli yapıdadır; üzerinde halka ya da volva bulunmaz. Spor izi beyaz ile krem arasında değişir.

Melanoleuca türleri birbirine çok benzediğinden arazide yalnızca görünüşe bakarak ayırt edilmeleri güçtür. Kesin tanımlama için çoğu zaman mikroskobik özellikler gerekir: sporlar amiloid siğillerle süslüdür ve lameller arasında sıklıkla mızrak biçimli, ucunda kristal taşıyan sistidler bulunur. Bu nedenle cins, mantar bilimciler için bile zor gruplardan biri sayılır ve tür sınırları zaman içinde birçok kez değiştirilmiştir.

Cinsin üyeleri saprotrof yaşar; çayırlarda, otlaklarda, orman kenarlarında, açıklıklarda, parklarda ve yol kenarlarında toprak üzerinde, ölü bitki artıklarını ayrıştırarak gelişir. Meyve gövdeleri genellikle ilkbahardan sonbahara kadar, özellikle yağışlı dönemlerde görülür. Bu yönleriyle besin döngüsüne katkıda bulunan, toprağın organik maddesini parçalayan önemli ayrıştırıcılar arasında yer alırlar. Cins Avrupa ve Asya başta olmak üzere kuzey yarımkürenin ılıman bölgelerinde geniş yayılış gösterir.

Bazı Melanoleuca türleri yenilebilir kabul edilse de türler arası ayrımın zorluğu ve zehirli şapkalı mantarlarla karıştırılma olasılığı nedeniyle toplanıp tüketilmeleri önerilmez. Doğada görülen örneklerin fotoğraflanıp belgelenmesi, bu az bilinen cinsin yayılışının daha iyi anlaşılmasına katkı sağlar.