Melanitta fusca

Melanitta fusca, ördekgiller (Anatidae) familyasına ait, denizde yaşayan iri bir dalıcı ördektir. Türkçede kadife ördek olarak bilinir. Melanitta cinsinin üyeleri, koyu renkli tüyleri ve kalın, şişkin gagalarıyla tanınan deniz ördekleridir; kışın büyük bölümünü kıyıdan uzak, açık sularda sürüler hâlinde geçirirler.

Erkek bireyler neredeyse tamamen kadife siyahı tüylere sahiptir; gözün arkasında küçük beyaz bir leke ve turuncu-sarı renkli, tabanı siyah bir gaga dikkat çeker. Dişiler koyu kahverengidir ve başın yanlarında iki soluk leke taşır. Türün en belirgin özelliği, uçarken ve çoğu zaman suda dinlenirken de görülebilen beyaz kanat aynasıdır; bu özellik onu yakın akrabası kara ördekten kolayca ayırır. Boyu yaklaşık yarım metreyi bulur ve iri yapılı bir ördektir.

Kadife ördek, yiyeceğini dalarak arar. Besininin büyük bölümünü midye ve benzeri çift kabuklular, salyangozlar, kabuklular ve diğer dip omurgasızları oluşturur. Kuvvetli gagası sert kabuklu avları kırmaya uygundur. Üreme döneminde kuzeydeki tatlı su göllerinin, tundra ve tayga bölgelerindeki sulak alanların yakınında, çoğunlukla bitki örtüsü arasına gizlenmiş yerde yuva yapar. Dişi kuluçkaya tek başına yatar ve yavruların bakımını üstlenir.

Tür, Kuzey Avrupa ve Batı Sibirya'da ürer; kışı ise ağırlıklı olarak Kuzey ve Baltık denizlerinde, daha az sayıda Karadeniz ve diğer iç denizlerde geçirir. Türkiye'de kış ziyaretçisi olarak, özellikle Karadeniz kıyılarında ve bazı iç sularda az sayıda görülür. Petrol kirliliği, balık ağlarına takılma ve kışlama alanlarındaki bozulmalar nedeniyle nüfusu azalmış olup küresel ölçekte tehlike altındaki türler arasında değerlendirilmektedir.

Ördekgiller familyası dünya genelinde yaklaşık yüz altmış türü kapsar ve kuğuları, kazları ve ördekleri içerir. Bu kuşların tüyleri su geçirmez yapıdadır; kuyruk sokumundaki yağ bezinin salgısı tüylerin bakımında önemli rol oynar. Yıllık tüy değiştirme sırasında birçok tür uçuş tüylerini aynı anda döktüğünden birkaç hafta uçamaz ve bu dönemi güvenli sularda geçirir.