Macrolepiota prominens

Macrolepiota prominens, Agaricaceae familyasının Macrolepiota cinsine ait, iri yapılı bir şapkalı mantar türüdür. Yakın akrabası olan şemsiye mantarına (Macrolepiota procera) çok benzer ve uzun süre onun bir formu olarak değerlendirilmiştir; bugün genellikle ayrı bir tür kabul edilir.

Şapkası genç dönemde yumurta ya da tokmak biçimindedir, açıldıkça yayvanlaşır ve ortasında belirgin, koyu renkli, çıkıntılı bir tümsek bulunur. Bu tümsek türün adına da yansımıştır. Tümseğin çevresindeki yüzey açık krem renklidir ve küçük, ince kahverengi pullarla örtülüdür; pulların M. procera'ya göre daha seyrek ve ince olması ayırt edici özellikler arasındadır. Lameller serbest ve beyazdır, uzun ve ince sap üzerinde hareketli bir halka bulunur, spor izi beyazdır.

Toprakta yaşayan saprotrof bir türdür ve ölü organik maddeyi ayrıştırarak besin döngüsüne katkıda bulunur. Ormanlık alanlarda, orman kenarlarında, açıklıklarda ve çayırlarda, çoğunlukla yaz sonu ile sonbahar arasında meyve verir. Avrupa'da ve Akdeniz çevresinde kaydedilmiştir.

Macrolepiota cinsinin bazı türleri yenilebilir olarak bilinse de cinsin tür sınırlarının ayrımı uzmanlık gerektirir. Benzer görünüşlü Chlorophyllum türleri ve özellikle küçük boylu Lepiota türleri zehirli, hatta bazıları ölümcül olabileceğinden, bu gruba ait mantarlar kesin teşhis yapılmadan toplanıp tüketilmemelidir. Hareketli halka, büyük boy ve pullu şapka grubun genel tanıma özellikleridir.