Lyophyllum decastes

Lyophyllum decastes, Lyophyllaceae familyasına ait, kümeler hâlinde yetişmesiyle tanınan lamelli bir mantar türüdür. Çok sayıda meyve gövdesinin ortak bir tabandan çıkarak yoğun öbekler oluşturması nedeniyle Batı dillerinde kalabalık kümeli mantar olarak anılır.

Lyophyllum cinsi, Agaricales takımının Lyophyllaceae familyasında yer alan, beyaz spor izi veren lamelli mantarlardan oluşur. Cinsin ayırt edici bir mikroskobik özelliği, bazidyumlarında demir asetokarmin boyasıyla koyu renk veren siderofil granüllerin bulunmasıdır. Pek çok türün eti kesildiğinde veya ezildiğinde yavaşça griye ya da siyaha döner; bu kararma özelliği arazide türleri tanımada yardımcı olur.

Şapkası birkaç santimetreden yaklaşık on santimetreye kadar ulaşabilir; gri kahverengi, zeytin kahverengi ya da koyu kahverengi renkli, düzgün ve hafif yağlı görünümlüdür, kenarları genellikle dalgalıdır. Lameller beyazımsı ya da kremdir; sap beyazımsı, sağlam ve lifli yapıdadır. Çayırlarda, parklarda, yol kenarlarında ve orman kenarlarında, gömülü odun ya da kök kalıntıları üzerinde, çoğunlukla sonbaharda görülür. Kuzey yarımkürenin ılıman bölgelerinde geniş yayılışlıdır ve bazı yörelerde yenen mantar olarak toplanır.

Cinsin üyeleri çoğunlukla toprakta, yaprak çöpünde, ormanlarda, çayırlarda ve yol kenarlarında ölü organik maddeyi ayrıştıran saprotrof mantarlardır. Bazı türleri yanmış alanlarda ya da bozulmuş, insan etkisindeki habitatlarda daha sık görülür. Meyve gövdeleri genellikle sonbaharda belirir. Türlerin ayrımı çoğu zaman mikroskobik inceleme gerektirdiğinden, yenebilirlik açısından kesin teşhis olmadan toplanmamalı ve zehirli beyaz sporlu mantarlarla karıştırılma tehlikesi akılda tutulmalıdır.

Lyophyllaceae familyası, beyaz spor izi veren ve bazidyumlarında siderofil granüller taşıyan çok sayıda cinsi bir araya getirir. Bu familyada yenen ve ekonomik değeri olan türlerin yanı sıra, başka mantarların meyve gövdeleri üzerinde yaşayan ya da termitlerle ortak yaşam kuran ilginç cinsler de bulunur. Lyophyllum cinsinin kapsamı, moleküler çalışmalarla son yıllarda önemli ölçüde yeniden düzenlenmiştir.