Lycoperdon radicatum

Lycoperdon radicatum, puf mantarları ailesi Lycoperdaceae içinde yer alan bir türdür. Bazı güncel sınıflandırmalarda Bovistella cinsine aktarılmış olup bu cinsin üyeleri, tabanlarında toprağa gömülü, kök benzeri uzantıları ile tanınır. Türün tür adı da bu kök benzeri yapıya işaret eder.

Meyve gövdesi genellikle yuvarlak ya da hafifçe basık, beyazımsı veya krem renkli bir top görünümündedir. Alt kısmı daralarak kalın, kök benzeri bir sapa geçer ve bu kısım toprağın içine doğru uzanır. Yaşlandıkça dış kabuk incelir, renk kahverengiye döner ve üst kısım parçalanarak sporların açığa çıkmasını sağlar.

Puf mantarları olarak bilinen bu grubun üyelerinde sporlar dışarıdaki bir şapka ve lamel yerine kapalı, yuvarlak bir meyve gövdesinin içinde olgunlaşır. Genç mantarın iç kısmı (gleba) beyaz ve süngerimsi yapıdadır; olgunlaştıkça sararır, zeytin kahverengine döner ve sonunda toz hâlinde milyonlarca spora dönüşür. Dış kabuk yaşlandıkça incelir ve tepede bir delik açılır; yağmur damlaları ya da dokunma gibi darbeler mantarı sıkıştırdığında sporlar bu delikten duman gibi dışarı püskürür.

Bu grubun üyeleri çoğunlukla açık alanlarda, çayır ve meralarda, yol kenarlarında ve kumlu ya da kireçli topraklarda yetişir. Toprakta bulunan organik maddeleri ayrıştırarak beslenirler ve yaz ile sonbaharda, yağışlardan sonra meyve verirler. Kurak ve yarı kurak bölgelerde de görülebilirler.

Puf mantarlarının bazı türleri, içi tamamen beyaz ve sertken yenebilir kabul edilir. Ancak toplayıcıların dikkatli olması gerekir: Genç ve henüz yumurta evresindeki öldürücü Amanita türleri ile zehirli Scleroderma (toprak topu) türleri dıştan puf mantarlarına benzeyebilir. Bu nedenle mantar her zaman dikey olarak kesilmeli, içinde şapka ve lamel taslağı görülüyorsa ya da iç kısım koyu renkliyse kesinlikle tüketilmemelidir. Sararmış veya tozlaşmış örnekler yenmez.