Laricifomes officinalis

Laricifomes officinalis, Polyporales takımından, Fomitopsidaceae familyasına ait büyük, odunsu bir raf mantarıdır. Bazı sınıflandırmalarda Fomitopsis officinalis adıyla da anılır. İngilizcede “agarikon” olarak bilinen bu tür, tarihte en çok bilinen tıbbi mantarlardan biridir ve antik çağlardan beri çeşitli hastalıklara karşı kullanıldığı kaynaklarda geçer.

Meyve gövdesi çok yıllıktır ve yıllar içinde büyüyerek uzunlamasına, toynak ya da sütun biçimli, katmanlı bir yapı kazanır. Rengi beyazımsı ile krem arasında değişir; yaşlandıkça yüzeyi çatlar ve tebeşir gibi kırılgan bir doku kazanır. Alt yüzeyi gözeneklidir ve her yıl yeni bir gözenek katmanı oluşur. Etinin tadı belirgin şekilde acıdır; bu acılık, türün tanınmasında kullanılan özelliklerden biridir.

Bu mantar başlıca yaşlı iğne yapraklı ağaçlarda, özellikle karaçam ve melez (Larix) türlerinde, bazen de diğer kozalaklı ağaçlarda gelişir. Odunun öz kısmında kahverengi çürüklüğe yol açar; yani selülozu parçalayıp ligninin büyük kısmını bırakır. Yaşlı ve doğal ormanlarla ilişkili olduğundan, bu tür ağaçların azaldığı bölgelerde nadirleşmiştir ve bazı Avrupa ülkelerinde koruma listelerinde yer alır.

Tür Avrupa, Asya ve Kuzey Amerika'nın serin, dağlık bölgelerinde yayılış gösterir; Akdeniz kuşağında daha çok yüksek dağ ormanlarıyla sınırlıdır. Yemeklik bir mantar değildir; çok acı ve sert yapısı nedeniyle tüketilmez. Geleneksel olarak müshil ve ateş düşürücü gibi amaçlarla kullanılmış olsa da bilinçsiz kullanımı önerilmez. Günümüzde içerdiği bileşikler bilimsel araştırmalara konu olmaktadır.

Odun çürütücü mantarlar, ormanlarda ölü ağaç maddesinin toprağa geri kazandırılmasını sağlayan başlıca canlılar arasındadır. Ölü ve çürümekte olan odun, bu mantarlar sayesinde böcekler, kuşlar ve başka birçok canlı için beslenme ve barınma alanına dönüşür. Bu nedenle ölü odunun ormandan tamamen temizlenmemesi, mantar çeşitliliğinin korunması için önemlidir.