İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Lactarius torminosus

Lactarius torminosus


Lactarius torminosus, tüylü sütlü mantar olarak da bilinen, kolay tanınan bir türdür. Şapkası pembemsi somon renginde, belirgin koyu renkli eşmerkezli halkalar taşır ve kenarı, özellikle genç örneklerde, yoğun ve uzun tüylerle kaplı olup içe doğru kıvrıktır. Lamelleri soluk krem-pembemsi renktedir. Kesildiğinde beyaz bir süt salgılar; bu süt renk değiştirmez ancak tadı çok yakıcıdır. Huş ağaçlarıyla birlikte yaşar ve Kuzey Yarımküre’nin ılıman ve serin bölgelerinde geniş yayılışa sahiptir. Çiğ ya da uygun şekilde işlenmemiş hâlde ciddi mide-bağırsak zehirlenmelerine yol açar; bazı kuzey ülkelerinde uzun süre haşlanıp tuzlanarak tüketilmesi, türün tehlikesiz olduğu anlamına gelmez.

Lactarius cinsinin bütün üyeleri gibi bu türün de şapkası ya da lamelleri kırıldığında veya kesildiğinde süt adı verilen bir sıvı salgılanır. Sütün rengi, havayla temas edince renk değiştirip değiştirmemesi ve tadı, türlerin ayırt edilmesinde en önemli özelliklerdendir. Etin kolayca ve tebeşir gibi kırılması, iç yapısını oluşturan küre biçimli hücreler ve sporların yüzeyindeki amiloid süslemeler, cinsi yakın akrabası Russula ile birlikte Russulaceae familyasında bir araya getirir.

Sütlü mantarlar ağaçların kökleriyle ektomikoriza adı verilen bir ortak yaşam ilişkisi kurar: mantar ipliksi hifleriyle ağaca topraktan su ve mineral madde taşınmasına yardım eder, karşılığında ağaçtan fotosentezle üretilmiş şeker alır. Bu yüzden her tür belirli ağaç cinslerine bağlıdır ve meyve gövdeleri genellikle yaz sonundan sonbahar sonuna kadar, yağışlı dönemlerde ortaya çıkar. Orman ekosistemlerinde ağaçların sağlıklı gelişmesinde önemli rol oynarlar.

Sütlü mantarların bir kısmı yenilebilir, birçoğu ise acı ya da yakıcı tadı nedeniyle yenmez veya mide-bağırsak rahatsızlıklarına yol açar. Birbirine benzeyen türlerin ayrımı çoğu zaman uzmanlık ve mikroskobik inceleme gerektirdiğinden, kesin teşhis yapılmadan hiçbir yabani mantar toplanıp yenmemelidir.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap