Lactarius rufus

Lactarius rufus, kızıl sütlü mantar olarak da anılan, iğne yapraklı ormanların en yaygın sütlü mantarlarından biridir. Şapkası birkaç santimetre çapında, kızıl kahverengi, mat yüzeylidir ve ortasında çoğunlukla küçük, sivri bir çıkıntı bulunur. Lamelleri soluk turuncumsu krem, sapı şapkadan biraz daha açık renklidir. Kesildiğinde bol miktarda beyaz süt verir; bu süt renk değiştirmez, ilk anda tatsız gibi gelse de birkaç saniye sonra çok yakıcı bir tat bırakır. Çam ve ladin ağaçlarıyla birlikte, özellikle asidik topraklarda ve yosunlu alanlarda yetişir; Kuzey Yarımküre’nin ılıman ve serin bölgelerinde geniş yayılışa sahiptir. Çiğ ya da uygun şekilde işlenmemiş hâlde mide-bağırsak rahatsızlıklarına neden olur.

Lactarius cinsinin bütün üyeleri gibi bu türün de şapkası ya da lamelleri kırıldığında veya kesildiğinde süt adı verilen bir sıvı salgılanır. Sütün rengi, havayla temas edince renk değiştirip değiştirmemesi ve tadı, türlerin ayırt edilmesinde en önemli özelliklerdendir. Etin kolayca ve tebeşir gibi kırılması, iç yapısını oluşturan küre biçimli hücreler ve sporların yüzeyindeki amiloid süslemeler, cinsi yakın akrabası Russula ile birlikte Russulaceae familyasında bir araya getirir.

Sütlü mantarlar ağaçların kökleriyle ektomikoriza adı verilen bir ortak yaşam ilişkisi kurar: mantar ipliksi hifleriyle ağaca topraktan su ve mineral madde taşınmasına yardım eder, karşılığında ağaçtan fotosentezle üretilmiş şeker alır. Bu yüzden her tür belirli ağaç cinslerine bağlıdır ve meyve gövdeleri genellikle yaz sonundan sonbahar sonuna kadar, yağışlı dönemlerde ortaya çıkar. Orman ekosistemlerinde ağaçların sağlıklı gelişmesinde önemli rol oynarlar.

Sütlü mantarların bir kısmı yenilebilir, birçoğu ise acı ya da yakıcı tadı nedeniyle yenmez veya mide-bağırsak rahatsızlıklarına yol açar. Birbirine benzeyen türlerin ayrımı çoğu zaman uzmanlık ve mikroskobik inceleme gerektirdiğinden, kesin teşhis yapılmadan hiçbir yabani mantar toplanıp yenmemelidir.