Inocybe erubescens

Inocybe erubescens, günümüzde Inosperma erubescens olarak da sınıflandırılan, Inocybaceae familyasından son derece zehirli bir şapkalı mantar türüdür. Eski literatürde Inocybe patouillardii adıyla da bilinir. Adındaki erubescens “kızaran” anlamına gelir ve mantarın yaşlandıkça ya da zedelendiğinde kırmızılaşmasına işaret eder.

Şapkası orta ya da iri boyutta, gençken konik, sonra açılarak geniş ve kenarları yarılan bir hâle gelir; rengi başlangıçta beyazımsı ya da krem iken zamanla tuğla kırmızısı lekeler kazanır. Lameller önce beyazımsı, sonra zeytin kahverengisidir. Sap beyaz, sağlam yapılıdır ve o da kızarabilir. Genç örnekler yenilebilir çayır mantarlarıyla ya da diğer açık renkli türlerle karıştırılabildiğinden tehlikelidir.

Son yıllardaki moleküler çalışmalarla, eskiden geniş anlamda Inocybe cinsine dahil edilen bazı türler Inosperma cinsine aktarılmıştır. Inosperma üyeleri çoğunlukla düzgün, eliptik ya da fasulye biçimli sporlara ve belirgin lifli şapka yüzeyine sahiptir; bazıları kesildiğinde ya da ezildiğinde kızarma eğilimi gösterir.

Tür çoğunlukla kireçli topraklarda, kayın ve ıhlamur gibi yaprak döken ağaçların altında, park ve orman kenarlarında ilkbahar sonundan yaza kadar görülür; Avrupa ve Batı Asya’da yayılış gösterir.

Inocybaceae familyasının üyeleri, genellikle küçük ya da orta boylu, kahverengi, krem veya toprak renkli şapkalara sahip, şapka yüzeyi ışınsal lifli ya da yarıklı olan mantarlardır. Spor baskısı kahverengidir. Bu mantarlar ağaçlarla ektomikorizal ortaklık kurar; ağacın köklerine su ve mineral tuz sağlarken karşılığında şeker alırlar. Bu nedenle orman ekosistemlerinin sağlığında önemli rol oynarlar.

Inocybe erubescens, yüksek miktarda muskarin içerir ve ölümle sonuçlanmış zehirlenmelere neden olduğu bilinen türlerdendir. Belirtiler terleme, tükürük ve gözyaşı artışı, görme bozukluğu, kusma, karın ağrısı ve kalp ritminde yavaşlamadır. Bu mantar kesinlikle yenmemelidir; zehirlenme şüphesinde hemen tıbbi yardım alınmalıdır.