Hyphodontia nespori

Hyphodontia nespori, bugün Xylodon nespori adıyla Schizoporaceae familyasında, Hymenochaetales takımında sınıflandırılan kabuk biçimli bir odun mantarıdır. Şapka ve sap oluşturmaz; meyve gövdesi ölü odunun yüzeyine yapışan ince bir tabakadır.

Meyve gövdesi beyazımsı, krem ya da açık okra renktedir. Spor üreten yüzeyinde küçük, sık dizilmiş, sivri ya da silindirik dişçikler bulunur; bu yapı yüzeye ince, fırça benzeri bir görünüm kazandırır. Kenarları ince ve yayılıcıdır. Xylodon cinsinin türleri birbirine çok benzediğinden ayırt edilmeleri için sistitlerin biçimi, hiflerdeki kıskaç bağlantıları ve sporların boyutu mikroskop altında incelenir.

Saprotrof bir türdür; çoğunlukla yapraklı ağaçların ve iğne yapraklıların yere düşmüş dalları, kütükleri ve çürümekte olan gövdeleri üzerinde gelişir. Odunu ayrıştırarak orman ekosistemindeki besin döngüsünde rol oynar ve ölü oduna bağlı diğer canlılar için de ortam hazırlar. Nemli mevsimlerde büyür, kuru dönemlerde sertleşip kabuk gibi kalır.

Xylodon cinsi dünya genelinde yayılış gösteren, çok sayıda türü bulunan bir kabuk mantarı cinsidir. Bu tür Avrupa ve Kuzey Yarımküre'nin başka ılıman bölgelerinde bildirilmiştir. Küçük ve göze çarpmayan yapısı nedeniyle çoğu zaman yalnızca uzmanlarca fark edilir. Yenilebilir değildir ve insanlar için bilinen bir tehlikesi yoktur.

Eskiden geniş anlamda Hyphodontia cinsine bağlanan bu türler, moleküler çalışmalar sonucunda Xylodon, Kneiffiella ve Lyomyces gibi ayrı cinslere dağıtılmıştır. Bu mantarlar sporlarını, odunun yüzeyini kaplayan ve himenyum adı verilen ince tabakadaki bazidiyumlarda üretir. Sporlar rüzgârla yayılır ve uygun nemli odun parçalarına ulaştığında çimlenerek yeni miselyum ağları oluşturur. Ölü odunu ayrıştıran bu gibi canlılar olmadan ormanlarda dallar ve gövdeler birikir, toprağa dönmesi gereken besin maddeleri uzun süre kilitli kalırdı.

Kabuk mantarları, ölü odun içinde yaşayan böcekler, akarlar ve diğer küçük omurgasızlar için de yaşam alanı ve besin kaynağı oluşturur. Ormanlardan ölü odunun aşırı biçimde temizlenmesi bu mantarların ve onlara bağlı canlıların azalmasına yol açar. Bu nedenle doğal ormanlarda bırakılan kütükler ve yere düşmüş dallar, gözden kaçan bu türlerin korunmasında önemli rol oynar. Türlerin tanımlanması zor olduğundan, birçok ülkedeki gerçek yayılışları hâlâ yeni kayıtlarla ortaya çıkmaktadır.