Hyphodontia barba-jovis

Hyphodontia barba-jovis, Hymenochaetales takımının Hyphodontiaceae familyasına ait, ölü odun üzerinde gelişen kabuksu bir mantar türüdür. Tür adı Latince Jüpiter'in sakalı anlamına gelir ve spor taşıyan yüzeyindeki sık, ince diş benzeri çıkıntıların sakalı andıran görünümüne göndermede bulunur. Bazı güncel sınıflandırmalarda Xylodon cinsi altında ele alınır.

Meyve cismi şapka ve saptan yoksundur; ölü odunun yüzeyine yapışık, ince ve yayılmış bir tabaka oluşturur. Rengi beyazımsı, krem ya da soluk sarımtırak olabilir. Yüzey, cinsin tipik özelliği olan küçük, sivri ve sık dizilmiş dişlerle kaplıdır; bu dişler kenarlara doğru kısalır ve dağınıklaşır. Büyüteçle bakıldığında yüzey ince tüylü ya da fırça benzeri bir görünüm verir. Kesin tanımlama için sistidlerin biçimi, hif yapısı ve sporlar mikroskop altında incelenir.

Tür saprotrofiktir ve ölü odunda beyaz çürüklüğe yol açar. Genellikle yapraklı ağaçların, bazen de iğne yapraklıların ölü dallarında, kütüklerinde ve devrik gövdelerinde, özellikle alt yüzeylerde gelişir. Nemli ve gölgeli orman ortamlarını tercih eder. Ölü odunun ayrışmasına katkıda bulunarak ormanlarda besin maddelerinin toprağa geri dönmesinde rol oynar.

Tür Avrupa başta olmak üzere Kuzey Yarımküre'nin ılıman bölgelerinde yayılış gösterir. İnce ve kabuk benzeri yapısı nedeniyle besin olarak bir değeri yoktur ve insanlar için bilinen bir tehlikesi bulunmaz. Dişli yüzeyi sayesinde kabuksu mantarlar arasında arazide görece dikkat çeken türlerden biridir.

Kabuksu mantarlar, ağaçların ölü kısımlarını ilk kolonize eden canlılar arasında yer alır. Odunun yapısını yumuşatarak böceklerin, diğer mantarların ve mikroorganizmaların bu ortama yerleşmesini kolaylaştırırlar. Bu tür grupların izlenmesi, ormanlarda ölü odun bırakılmasının biyolojik çeşitlilik açısından taşıdığı önemi de ortaya koyar. Tanımlama için örneğin üzerinde bulunduğu odunla birlikte toplanması ve kurutularak saklanması önerilir.