Hapalopilus nidulans

Hapalopilus nidulans, Polyporales takımına ait, ağaç üzerinde yaşayan bir raf mantarıdır. Güncel sınıflandırmada Phanerochaetaceae familyasında yer alır. Kuzey yarımkürenin ılıman bölgelerinde, Avrupa, Asya ve Kuzey Amerika’da yaygın olarak bulunur.

Meyve cismi sapsız, yarım daire ya da yastık biçimli, yaklaşık 2–12 santimetre genişliğinde ve birkaç santimetre kalınlığındadır. Üst yüzeyi tarçın, kızılımsı kahverengi ya da turuncumsu kahverengi renkte, kadifemsi ya da düzgündür. Alt yüzeyde küçük, köşeli gözenekler bulunur ve bunlar da benzer kahverengi tonlardadır. Eti yumuşak, sulu ve süngerimsidir; kuruyunca hafif ve kırılgan bir hâl alır. Türün en belirgin özelliği, potasyum hidroksit gibi bazik bir çözelti damlatıldığında tüm dokularının parlak mor-menekşe renge dönmesidir.

Ölü ya da zayıflamış yaprak döken ağaçların, özellikle meşe, kayın, huş ve fındık gibi türlerin dal ve gövdeleri üzerinde gelişir; daha seyrek olarak iğne yapraklılarda da görülür. Odunda beyaz çürüklük oluşturarak ölü ağaç dokusunun ayrışmasına ve besin maddelerinin toprağa geri dönmesine katkı sağlar. Meyve cisimleri yaz ve sonbaharda ortaya çıkar, tek yıllıktır.

Bu mantar zehirlidir. Yüksek oranda içerdiği poliporik asit adlı bileşik, tüketildiğinde böbrek ve karaciğer işlevlerinde bozulmaya, sinir sistemi belirtilerine ve idrarın mor renge dönmesine neden olabilir. Bu nedenle kesinlikle yenmemelidir. Buna karşılık doğal boyacılıkta yün ve iplikleri mor-leylak tonlarında boyamak için kullanılmaktadır.