Entoloma aethiops

Entoloma aethiops, Entolomataceae familyasına bağlı, koyu renkli, küçük boylu bir mantar türüdür. Tür adı “karaya yakın” anlamındaki eski bir sözcükten türemiştir ve şapkasının koyu rengine işaret eder.

Bu türün şapkası genellikle birkaç santimetre çapında, dışbükey ya da ortası hafif çukur biçimlidir. Rengi koyu kahverengi, mavimsi siyah ya da siyaha yakın tonlardadır ve yüzeyi ince lifli ya da pullu olabilir. Lameller genç dönemde açık renkli olup sonra pembeleşir. Sap ince, şapkaya benzer koyu renkte ya da biraz daha açıktır. Mavimsi ve koyu renkli türler arasında birbirine çok benzeyenler bulunduğundan kesin teşhis mikroskobik özelliklere dayanır.

Entoloma aethiops çoğunlukla gübrelenmemiş eski otlaklarda, meralarda ve çayırlarda, yosun ve çimenler arasında yetişir. Meyve gövdelerini genellikle yaz sonu ve sonbaharda oluşturur. Avrupa'da kaydedilmiş, nadir görülen bir türdür.

Entoloma cinsi, pembe spor izi ve köşeli, çok yüzlü sporlarıyla tanınan büyük bir mantar cinsidir. Dünya genelinde binlerce tür içerdiği kabul edilir; birçok türün birbirinden ayrılması mikroskobik inceleme gerektirir. Bu cinsin üyelerinin lamelleri genç dönemde beyazımsı ya da gri olup sporlar olgunlaştıkça pembeleşir.

Entoloma türleri ormanlarda, çayırlarda, meralarda ve turbalıklarda yetişir. Bir kısmı ağaçlarla ortak yaşam ilişkisi kurar, bir kısmı ise toprağa düşmüş organik maddeyi ayrıştırarak beslenir. Gübrelenmemiş, eski otlaklarda bulunan türler, doğal çayır habitatlarının kalitesini gösteren göstergeler olarak değerlendirilir; bu tür alanların sürülmesi ya da yoğun gübrelenmesi bu mantarların kaybolmasına yol açar.

Cinsin bazı üyeleri, özellikle Entoloma sinuatum, ciddi sindirim zehirlenmelerine yol açar. Türlerin çoğunun yenebilirliği bilinmemektedir ve birbirine benzeyen çok sayıda tür bulunduğundan Entoloma cinsinden hiçbir mantarın uzman teşhisi olmadan toplanıp yenmemesi gerekir.