Diplotaxis tenuifolia

Diplotaxis tenuifolia, Brassicaceae (turpgiller) familyasına ait çok yıllık otsu bir bitkidir. Yabani roka olarak bilinir ve yaprakları salatalarda kullanılan, keskin ve acımsı tatlı bir yeşilliktir. Marketlerde satılan ince yapraklı rokaların önemli bir kısmı bu türe aittir.

Bitki genellikle 20–80 cm boylanır, tabanı odunsulaşabilen, çok dallı ve çoğunlukla tüysüz bir gövdeye sahiptir. Yaprakları etli, derin parçalı ve dar loplu olup ezildiğinde kendine özgü güçlü bir koku yayar. Çiçekleri parlak limon sarısı renkte, dört taç yapraklıdır ve gevşek salkımlar hâlinde açar. Meyvesi ince uzun, hafif basık bir silikuadır; içindeki tohumlar her bölmede iki sıra hâlinde dizilir. Cins adı da bu iki sıralı tohum düzenine işaret eder.

Yabani roka kuru, taşlık ve kumlu yerlerde, duvar diplerinde, yol kenarlarında ve bozulmuş alanlarda yetişir. Çiçeklenme ilkbahardan sonbahara kadar uzun bir süre devam eder. Çiçekleri arılar ve sinekler tarafından tozlaşır. Derin kök sistemi sayesinde kurak koşullara dayanıklıdır ve kesildikten sonra yeniden sürgün verebilir.

Türün doğal yayılışı Avrupa ve Akdeniz havzasıdır; birçok ülkeye yabani ot ve kültür bitkisi olarak yayılmıştır. Yaprakları C vitamini ve hardalgillere özgü glukozinolatlar açısından zengindir. Bahçelerde kolayca yetiştirilebilmesi ve uzun süre hasat edilebilmesi nedeniyle giderek daha fazla tarımı yapılmaktadır.

Brassicaceae familyasının üyeleri, birçok kelebek türünün tırtılları için de önemli besin bitkileridir; özellikle beyaz kelebekler (Pieridae) yumurtalarını bu bitkilere bırakır. Familyaya özgü glukozinolatlar bu böcekler tarafından tolere edilir ve hatta konukçu bitkiyi bulmada işaret olarak kullanılır. Bu nedenle turpgiller, böceklerle bitkiler arasındaki ilişkilerin incelenmesinde sık başvurulan bir gruptur.