Descurainia sophia

Descurainia sophia, turpgiller (Brassicaceae) familyasına ait tek yıllık ya da iki yıllık otsu bir bitkidir. Avrupa, Kuzey Afrika ve Asya'nın geniş bir bölümünde doğal olarak yayılış gösterir; Kuzey Amerika başta olmak üzere birçok bölgeye taşınmış ve yaygın bir yabani ot haline gelmiştir. Türkiye'de de yol ve tarla kenarlarında sık rastlanan bir türdür.

Bitki 20–90 cm boylanabilir; gövdesi dik, üst kısımda dallanmış ve özellikle alt kısımda yıldızsı tüylerle kaplıdır, bu da ona grimsi yeşil bir görünüm verir. Türün en belirgin özelliği, iki ya da üç kez tüysü parçalanmış, çok ince ve dantelimsi yapraklarıdır. Çiçekleri çok küçük ve soluk sarıdır, salkımların ucunda kümelenir. Meyveleri ince, uzun, hafif kıvrık silikualardır; ince saplar üzerinde yukarı doğru eğik dururlar ve içlerinde çok sayıda küçük, kızılımsı kahverengi tohum bulunur.

Yol kenarları, tarla ve nadas alanları, yerleşim çevreleri, ahır ve ağıl yakınları, step alanları ve bozulmuş açık yerlerde yetişir. Kuraklığa ve soğuğa dayanıklıdır. İlkbahar ve yaz başında çiçeklenir. Tek bir bitkinin çok sayıda tohum üretebilmesi, onu tarım alanlarında başarılı bir yabani ot yapar.

Tohumları geleneksel Çin tıbbında ve Orta Doğu halk hekimliğinde öksürük ve solunum yolu rahatsızlıklarına karşı kullanılmıştır. Bitki, kalp üzerinde etkili olabilen bileşikler ve turpgillere özgü kükürtlü maddeler içerir; büyük miktarda otlayan hayvanlarda zehirlenmelere yol açtığı bildirilmiştir. Bu nedenle bilinçsiz kullanımı sakıncalıdır. Turpgiller familyası lahana, turp, hardal ve roka gibi pek çok tanıdık kültür bitkisini de içeren, dünyada üç bini aşkın türe sahip büyük bir bitki familyasıdır; familyanın üyeleri dört taç yapraklı haç biçimli çiçekleri ve silikua ya da silikula adı verilen kendine özgü meyveleriyle kolayca tanınır.