Cystolepiota seminuda

Cystolepiota seminuda, Agaricaceae familyasında yer alan, çok küçük ve narin bir mantar türüdür. Cystolepiota cinsinin üyeleri, şapka yüzeyini kaplayan ve yuvarlak hücrelerden oluşan unsu, taneli örtüleriyle tanınır; görünüş olarak küçük Lepiota türlerine benzerler.

Türün şapkası genellikle yalnızca birkaç santimetre çapındadır. Genç dönemde beyaz, unsu ya da ince taneli bir örtüyle kaplıdır; mantar yaşlandıkça bu örtü dökülür ve şapka çıplaklaşır. Tür adı da bu “yarı çıplak” görünüme işaret eder. Lameller beyaz, serbest ve sıktır. Sap ince ve kırılgandır; alt kısmı yaşlandıkça pembemsi ya da leylak tonları kazanabilir. Spor izi beyazdır.

Bu mantar genellikle yaprak döken ve karışık ormanlarda, besince zengin toprakta, yaprak döküntüsü ve çürüyen bitki artıkları arasında yetişir. Saprotrof bir türdür; ölü organik maddeyi ayrıştırarak toprağın besin döngüsüne katkıda bulunur. Meyve gövdeleri çoğunlukla yaz sonu ve sonbaharda, tek tek ya da küçük gruplar halinde görülür. Küçük boyutu nedeniyle kolayca gözden kaçabilir.

Cystolepiota seminuda, Avrupa'da ve Kuzey Yarımküre'nin ılıman bölgelerinde kaydedilmiştir. Yenebilirliği bilinmemektedir ve beslenme açısından değeri yoktur. Aynı familyada ölümcül zehirli Lepiota türleri bulunduğundan, beyaz ve küçük şapkalı mantarların toplanıp yenmesinden kesinlikle kaçınılmalıdır.

Agaricales takımı, şapkalı ve lamelli mantarların büyük çoğunluğunu içeren, dünya genelinde on binlerce tür barındıran geniş bir gruptur. Bu takımın üyeleri sporlarını şapkanın alt yüzündeki lameller üzerinde bulunan bazidyumlarda üretir ve spor izinin rengi, şapka örtüsünün yapısı ve sporların mikroskobik özellikleri teşhiste temel ölçütler arasında yer alır. Ayrıştırıcı türler, yaprak ve iğne döküntüsünün parçalanmasını sağlayarak orman toprağının oluşumuna ve bitkilerin ihtiyaç duyduğu besinlerin yeniden kullanılabilir hale gelmesine önemli katkıda bulunur.