Coprinus alopecia

Coprinus alopecia, mürekkep mantarları grubundan bir şapkalı mantar türüdür. Bazı kaynaklarda Coprinopsis cinsi içinde ele alınır. Orta büyüklükteki meyve cisimlerinin şapkası genç evrede yumurta biçimlidir, açık kahverengimsi ya da grimsi bir zemin üzerinde örtü artıklarından oluşan pullar taşır. Lameller olgunlaştıkça kararır ve sonunda erir.

Tür çoğunlukla yapraklı ağaçların kütükleri ve gömülü odunları çevresinde, gruplar hâlinde yetişir. Avrupa'da bilinen, ancak az kaydedilen bir türdür. Odun üzerinde yetişmesi, onu gübrede ya da toprakta yetişen akrabalarından ayırmaya yardımcı olan özelliklerden biridir. Bu grubun mantarları saprotroftur; gübre, gübrelenmiş toprak, çayırlar, yol kenarları ve bitki artıkları gibi besince zengin ortamlarda yetişir. Ölü organik maddeyi ayrıştırarak besin döngüsüne katkı sağlarlar. Meyve cisimleri hızlı gelişir ve kısa sürede erir; bu nedenle tanımlama için genç ve taze örnekler gerekir. Kesin tür tanımı çoğu zaman sporların biçimi ve boyutu, örtü artıklarının yapısı gibi mikroskobik özelliklere dayanır.

Günümüz sınıflandırmasında dar anlamda Coprinus cinsi, çayır mantarlarıyla aynı familyaya, Agaricaceae'ye yerleştirilmiştir. Cinsin bilinen en tanınmış üyesi, Türkçede tavuk budu mantarı olarak da anılan Coprinus comatus'tur. Eskiden mürekkep mantarlarının çoğu bu cinste toplanırdı; moleküler çalışmalar sonrasında türlerin büyük kısmı Coprinopsis, Coprinellus ve Parasola cinslerine aktarılmış, bazı türlerin yeri ise hâlâ tartışmalıdır. Cinsin ortak özelliği, olgunlaşan lamellerin kendi kendini eriterek siyah, mürekkebe benzer bir sıvıya dönüşmesidir; spor izi siyahtır.

Tavuk budu mantarı genç evrede yenebilse de cinsin az bilinen türlerinin yemeklik değeri yoktur ve tanımlanması uzmanlık ister; bu tür mantarların toplanıp tüketilmemesi önerilir.