Clitocybula lacerata

Clitocybula lacerata, Agaricales takımına bağlı Clitocybula cinsinden, odun üzerinde yetişen bir mantar türüdür. GBIF sınıflandırmasında Marasmiaceae familyasında gösterilir. Bu cinsin üyeleri beyaz spor izi veren, ince yapılı ve çoğunlukla çürüyen odun üzerinde gruplar hâlinde gelişen mantarlardır.

Türün şapkası genellikle birkaç santimetre çapında, gençken kubbeli, sonra yayvan ve ortası hafifçe çöküktür. Şapka yüzeyi gri-kahverengi ya da kurşuni tonlardadır ve belirgin, ışınsal uzanan koyu lifçiklerle kaplıdır. Tür adı, olgunlukta şapka kenarının ışınsal yönde yırtılıp yarılmasına gönderme yapar. Lamelleri beyazımsı ya da soluk gri, oldukça seyrektir; sap ince, beyazımsı ile gri arası renkte ve lifli yapıdadır.

Bu mantar çoğunlukla iğne yapraklı ağaçların, özellikle ladin ve göknarın, çürümekte olan kütükleri ve devrik gövdeleri üzerinde, bazen de yapraklı ağaç odununda yetişir. Saprotrof bir tür olarak odunu ayrıştırarak ormandaki madde döngüsüne katılır. Meyve gövdeleri yaz ve sonbahar aylarında, tek tek ya da küçük kümeler hâlinde görülür. Tür Avrupa'da ve Kuzey Amerika'da bilinir ve daha çok serin, nemli dağ ormanlarında yaşar.

Gri-kahverengi, lifli şapkalı odun mantarları birbirine benzediğinden, Clitocybula lacerata arazide başka cinslerin türleriyle karıştırılabilir. Kesin tanım için lamel yapısı, spor özellikleri ve yetiştiği odun türü birlikte incelenmelidir. Yenebilirliği konusunda güvenilir bilgi bulunmadığından toplanıp tüketilmemelidir.

Agaricales takımı, lamelli şapkalı mantarların büyük çoğunluğunu içeren ve dünya genelinde binlerce tür barındıran geniş bir gruptur. Clitocybula cinsi ise az sayıda türden oluşur ve üyeleri dış görünüşleriyle Clitocybe, Collybia ya da Mycena türlerini andırabilir. Ölü odunu ayrıştıran bu tür mantarlar, ormanlarda besin maddelerinin yeniden kullanılmasını sağlar ve yaşlı, doğal ormanların sağlıklı işleyişinin bir parçasıdır. Bu nedenle ölü odunun ormanda bırakılması, bu mantarların korunmasına da katkı sağlar.