Charadrius leschenaultia

Büyük cılıbıt (Charadrius leschenaultii), yağmurcungiller (Charadriidae) familyasına ait, orta büyüklükte bir kıyı kuşudur. Cılıbıtların büyük temsilcilerinden biridir; boyu yaklaşık 22–25 cm arasındadır. Görünüş olarak benzer türlerden iri ve uzun gagası, uzunca bacakları ve oldukça dik duruşuyla ayrılır.

Üreme tüyünde erkeğin göğsü ve ensesi turuncu-kızıl renktedir, alnında beyaz bir alan ve gözün çevresinde siyah bir şerit bulunur. Sırt ve kanatlar kum rengi-kahverengidir, karın beyazdır. Kış tüyünde turuncu renkler kaybolur ve kuş daha soluk, gri-kahve tonlarda görünür; bu dönemde benzer türlerden ayırt edilmesi zorlaşır. Bacakları grimsi yeşil ya da sarımsı tonludur.

Üreme alanları Türkiye'den başlayarak Orta Doğu, Kafkasya ve Orta Asya'nın kurak bozkırlarına, yarı çöllerine ve tuzlu düzlüklerine uzanır. Yuvasını açık, seyrek bitkili zeminde basit bir çukur olarak yapar. Kışı Afrika'nın doğu kıyıları, Arap Yarımadası, Güney Asya ve Avustralya kıyılarında, gelgit düzlüklerinde ve kumsallarda geçirir. Türkiye'de özellikle İç ve Doğu Anadolu'daki kurak ve tuzcul alanlarda ürediği bilinir.

Beslenmesi cılıbıtlara özgü biçimde koş-dur-gagala yöntemiyle olur: kısa bir koşunun ardından durur ve yerdeki avını yakalar. Böcekler, kurtçuklar, küçük kabuklular ve yengeçler başlıca besinleridir. Göç döneminde Akdeniz kıyılarında da görülebilir. Küresel olarak geniş yayılışlı bir tür olsa da sulak alanların ve kıyı habitatlarının bozulması türü etkileyen önemli tehditlerdir.