Brissopsis lyrifera (Forbes, 1841)

Brissopsis lyrifera, Brissidae familyasına ait, çamurlu deniz tabanlarında gömülü yaşayan bir kalp kestanesi türüdür. Kalp kestaneleri (Spatangoida takımı), deniz kestaneleri sınıfının (Echinoidea) düzensiz üyeleridir; kabukları oval ya da kalp biçimlidir ve vücutları belirgin bir ön-arka eksen taşır.

Kabuğu ince ve kırılgan olup uzunluğu genellikle birkaç santimetre kadardır. Üst yüzde yaprak biçimli ambulakral çukurlar ve bunları çevreleyen, lir biçimini andıran ince bir şerit (fasiol) bulunur; tür adı da bu lir benzeri desenden gelir. Vücut sık, kısa ve yumuşak görünümlü dikenlerle kaplıdır; rengi canlıyken genellikle kahverengimsi ya da morumsu, kurumuş kabukta ise soluk renklidir.

İnce çamur tabanlarda, sedimentin birkaç santimetre altında yaşar. Tortudaki organik maddeyi yutarak beslenir ve sürekli kazı yaparak tabanın karışmasına, oksijenlenmesine ve besin tuzlarının döngüsüne katkıda bulunur. Bu nedenle çamurlu taban topluluklarında önemli bir ekosistem mühendisi sayılır. Ayrı eşeylidir; üreme hücrelerini suya bırakır ve larvaları bir süre planktonda yaşadıktan sonra tabana yerleşir.

Kuzeydoğu Atlantik’te Norveç kıyılarından güneye doğru ve Akdeniz’de yayılış gösterir; özellikle kıta sahanlığının daha derin kesimlerindeki çamurlu tabanlarda yaygın olabilir. Akdeniz’de dip trolü örneklemelerinde sıkça kaydedilen türlerdendir. Kırılgan kabuğu nedeniyle dip trolü gibi tabanı bozan avcılık yöntemlerinden zarar görebilir. İnsanlar için tehlikeli değildir ve ekonomik bir değeri yoktur.