Boletus fragrans

Boletus fragrans, bugün Lanmaoa fragrans adıyla bilinen, Boletaceae ailesine ait bir boletus mantarıdır. Şapkasının alt yüzünde lamel yerine gözenekli bir tüp tabakası taşır. Tür adı Latincede “güzel kokulu” anlamına gelir ve etinin hoş, meyvemsi kokusuna işaret eder.

Şapka 5–15 santimetre çapında, kalın etli ve yayvandır; rengi koyu kahverengi, kestane kahverengisi ya da zeytin kahverengisidir ve yüzeyi kadifemsidir. Gözenekler küçük ve sarıdır; bastırıldığında hafifçe maviye döner. Sap kısa, kalın, çoğu zaman tabana doğru incelir; sarı zeminde alt kısma doğru kırmızımsı ya da kahverengimsi renk alır ve belirgin bir ağsı desen taşımaz. Eti sarımsıdır ve kesildiğinde hafifçe ve yavaşça maviye dönebilir.

Tür, yaprak döken ağaçlarla, özellikle meşe ve kestane gibi ağaçlarla ektomikorizal ortaklık kurar. Sıcak ve kurak yaz koşullarını seven bir mantardır; genellikle yaz ve sonbaharda, Akdeniz tipi meşe ormanlarında ve ormanlık alanlarda yetişir.

Akdeniz havzası başta olmak üzere Güney ve Orta Avrupa'da yayılış gösterir; birçok yerde seyrek bulunur.

Bazı kaynaklarda yenebilir olarak belirtilmekle birlikte mutfak değeri hakkında görüşler farklıdır. Kırmızı gözenekli ya da acı tadlı boletuslarla karışabileceğinden toplanırken kesin tanı gereklidir; tam olarak tanınmayan hiçbir mantar yenmemelidir. Nadir olduğu bölgelerde toplanmaması da doğa koruma açısından önerilir.

Boletaceae ailesi, son yıllarda yapılan DNA çalışmaları sonucunda büyük ölçüde yeniden düzenlenmiştir. Eskiden geniş anlamda Boletus cinsi altında toplanan pek çok tür, bugün Butyriboletus, Caloboletus, Hemileccinum, Neoboletus, Rubroboletus, Suillellus ve Xerocomellus gibi ayrı cinslere aktarılmıştır. Bu nedenle aynı mantar, farklı kaynaklarda farklı bilimsel adlarla karşımıza çıkabilir. Ailenin üyeleri ormanların sağlığı için vazgeçilmez mikorizal ortaklardır.