Armillaria socialis

Armillaria socialis, Agaricales takımının Physalacriaceae familyasına ait, bal mantarı grubundan bir şapkalı mantar türüdür. Bu tür, sapında halka bulunmayan bal mantarlarından biridir ve uzun süre Armillaria tabescens adıyla bilinmiştir; bugün iki adın aynı türü ifade ettiği kabul edilmektedir. Bu nedenle halkasız bal mantarı olarak da anılır.

Meyve gövdeleri ağaç dipleri, kökler ve kütükler üzerinde, sapları dipte birbirine kaynaşmış büyük, sık kümeler halinde çıkar. Tür adı da bu topluluk halinde büyüme biçimine gönderme yapar. Şapka sarımsı kahverengi, bal rengi ya da kahverengi tonlardadır ve üzerinde ince pulcuklar bulunur. Lameller beyazımsı ya da açık pembemsi kremdir. Sapta halka bulunmaması, onu bal mantarından ayırmada en önemli özelliktir. Cinsin birçok üyesine göre daha az belirgin rizomorflar oluşturur.

Bu tür daha çok sıcak ve ılıman bölgelerde, özellikle meşe gibi geniş yapraklı ağaçlarda görülür. Kök çürüklüğüne yol açan bir parazit olarak ağaçları zayıflatabilir, aynı zamanda ölü odunu da ayrıştırır. Meyve bahçelerinde ve parklarda da sorun oluşturabilir. Meyve gövdeleri genellikle yaz sonu ve sonbaharda ortaya çıkar.

Armillaria socialis Avrupa'nın özellikle güney ve ılıman kesimlerinde, Asya'da ve Kuzey Amerika'da bilinir. Bazı ülkelerde iyice pişirildikten sonra yenir; ancak az pişmiş tüketildiğinde ya da bazı kişilerde sindirim rahatsızlıklarına yol açabilir. Odunda kümeler halinde çıkan zehirli türlerle karışma tehlikesi bulunduğundan tanımlamadan emin olunmadan toplanmamalı ve tüketilmemelidir.