Amanita fulva

Amanita fulva, Basidiomycota şubesinin Agaricomycetes sınıfına, Agaricales takımına ve Amanitaceae familyasına bağlı bir şapkalı mantar türüdür. Bu tür, Amanita cinsi içinde Vaginatae seksiyonunda yer alan ve halk arasında grizet olarak bilinen gruba aittir. Bu grubun üyelerinde sapta halka bulunmaz, sap dibinde ise belirgin, zarımsı ve kese biçiminde bir volva yer alır. Şapka kenarı belirgin biçimde çizgilidir (oluklu), et ince ve kırılgandır.

Şapkası 4–10 cm çapında, genç evrede yumurta biçimli, sonra yayvanlaşan ve ortasında küçük bir tepe (umbo) taşıyan yapıdadır. Rengi turuncu kahverengiden kızıl kahverengiye kadar değişir; ortası genellikle daha koyu, kenarı belirgin çizgilidir. Lameller beyaz ya da krem renklidir. Sap uzun, ince, beyazımsı ya da soluk turuncu kahverengidir. Sap dibinde beyaz, zarımsı bir volva bulunur ve volvanın dış yüzünde pas kahverengi lekeler görülebilir.

Özellikle huş, ayrıca meşe ve kayın gibi ağaçlarla birlikte, asitli topraklarda, karışık ve geniş yapraklı ormanlarda, yazdan sonbahar sonuna kadar görülür. Avrupa'da en yaygın grizetlerden biridir. Amanitaların büyük çoğunluğu ağaçlarla ektomikoriza ilişkisi kurar; mantar iplikleri ağaç köklerini sararak ağaca su ve mineral sağlar, karşılığında şeker alır. Bu nedenle türler genellikle belirli ağaç türleriyle birlikte, orman ve koru ortamlarında bulunur ve ağırlıklı olarak yazdan sonbahara kadar meyve verir.

Avrupa'da, Asya'nın ılıman bölgelerinde ve Kuzey Amerika'da kaydedilmiştir. Grizet grubundaki bazı türler iyi pişirildiğinde yenebilir olarak bilinse de bu grubun genç örnekleri ve volvası gözden kaçan örnekleri ölümcül zehirli Amanita türleriyle karıştırılabilir. Ayrıca çiğ ya da az pişmiş grizetlerin sindirim rahatsızlığına yol açabildiği bildirilir. Bu nedenle uzman teşhisi olmadan toplanması ve tüketilmesi önerilmez.