Alyssum dasycarpum

Alyssum dasycarpum, turpgiller (Brassicaceae) familyasının Alyssum cinsine ait tek yıllık otsu bir bitkidir. Tür adı Yunanca "kalın tüylü meyve" anlamına gelir ve yoğun tüylü meyvelerine işaret eder.

Küçük boylu, genellikle 5–25 cm yüksekliğe ulaşan, tabandan dallanan bir bitkidir. Gövdesi ve yaprakları yıldız tüylerle kaplıdır, bu nedenle bütün bitki grimsi bir renk alır. Yaprakları dar, ters mızrak biçimli ve küçüktür. İlkbaharda açan çiçekleri küçük ve soluk sarı renklidir. Türü tanımada en önemli özellik, meyvelerinin yoğun ve uzun tüylerle kaplı olmasıdır; yuvarlak yassı meyveler bu tüyler nedeniyle beyazımsı ve pürüzlü görünür.

Alyssum cinsi, Akdeniz havzası ve Batı Asya'da özellikle zengin olan yüzlerce tür içerir ve Anadolu bu cinsin önemli çeşitlilik merkezlerinden biridir. Cinsin üyeleri genellikle küçük, yıldız tüylerle kaplı, grimsi otlar veya yarı çalılardır; çiçekleri çoğunlukla sarı, küçük ve salkım hâlinde dizilir. Meyveleri yuvarlak ya da eliptik, yassı küçük kapsüllerdir. Bazı türleri nikel gibi ağır metalleri dokularında yüksek oranda biriktirme yetenekleriyle bilimsel açıdan ilgi çeker. Türlerin birbirinden ayrılması çoğunlukla meyve biçimi, meyve tüylülüğü ve tüylerin yapısı gibi küçük ayrıntılara dayandığından, tür düzeyinde teşhis için olgun meyveli örnekler gerekir.

Alyssum dasycarpum Batı ve Orta Asya'nın kurak bölgelerinde, Kafkasya ve İran'dan Orta Asya'ya uzanan alanlarda yayılış gösterir. Steplerde, taşlı ve çakıllı yamaçlarda, kurak tepelerde ve bozulmuş açık alanlarda yetişir. Kısa ömürlü bir bitki olarak yaşamını ilkbahar yağmurlarının ardından hızla tamamlar ve yaz kuraklığından önce tohum bağlar.

Bu tür gibi tek yıllık küçük Alyssum'lar step bitki örtüsünün sık rastlanan bileşenleridir ve erken mevsimde küçük arılar ile sinekler için besin kaynağı oluşturur. Türün koruma açısından tehdit altında olduğu bilinmemektedir.