Vinca major var. major

Vinca major var. major, zakkumgiller (Apocynaceae) familyasından büyük cezayir menekşesi olarak bilinen türün tipik varyetesidir. Vinca cinsinin en iri yapraklı ve iri çiçekli türü olan bu bitki, her dem yeşil, çok yıllık ve yarı odunsu bir yer örtücüdür.

Bitki uzun, yere yatık ya da sarkık gövdeler oluşturur; bu gövdeler toprağa değdikleri yerlerde köklenerek yayılır ve yoğun örtüler meydana getirir. Yaprakları karşılıklı dizilişli, yumurta ya da yürek biçimli, parlak koyu yeşildir ve kenarları ince tüylüdür. İlkbahardan yaz başına kadar yaprak koltuklarından çıkan, beş taç yapraklı, pervane benzeri, mavi menekşe renkli büyük çiçekler açar. Çiçeklerin çapı küçük cezayir menekşesininkinden belirgin şekilde büyüktür. Meyvesi ince ve uzun ikili kapsüllerden oluşur.

Türün doğal yayılış alanı Güney Avrupa ve Akdeniz havzasından Kafkasya'ya ve Anadolu'ya kadar uzanır. Nemli ve gölgelik yerlerde, dere kenarlarında, orman altlarında, çalılıklarda ve çit diplerinde yetişir. Süs bitkisi olarak dünyanın pek çok bölgesine götürülmüş, bazı ülkelerde doğaya kaçarak yerli bitki örtüsünü baskılayan istilacı bir bitki haline gelmiştir.

Bahçelerde ve parklarda gölgelik alanlar için yer örtücü olarak sıkça kullanılır. Cinsin diğer üyeleri gibi vinka alkaloitleri adı verilen biyolojik açıdan etkin maddeler içerir ve zehirli olabilir. Bu nedenle bitkinin hiçbir kısmı yenmemelidir.

Gövde çelikleriyle ve köklenmiş parçalarla kolayca çoğaltılır. Alacalı yapraklı bahçe çeşitleri de vardır. Gölgeye ve kuraklığa dayanıklı olması, ağaç altlarında başka bitkilerin zor yetiştiği yerlerde tercih edilmesini sağlar.

Zakkumgiller familyası, sütlü özsuları ve çoğunlukla beş parçalı, birbirine bindirilmiş taç yapraklarıyla tanınan, dünya genelinde çok sayıda tür içeren büyük bir bitki familyasıdır.