Suillus luteus

Suillus luteus, Suillaceae familyasından, gözenekli alt yüzeye sahip ve çam ormanlarının en tanınmış mantarlarından biri olan bir şapkalı mantardır. İngilizcede "slippery jack" adıyla bilinir; bu ad sümüksü ve kaygan şapka yüzeyine atıfta bulunur. Suillus cinsi, yapışkan şapkaları ve çamlarla kurdukları ortak yaşamla tanınan türleri kapsar.

Şapkası orta büyüklükten iriye kadar değişir; rengi çikolata kahverengisi, kızıl kahverengi ya da zeytin kahverengisidir ve nemliyken kalın bir sümük tabakasıyla kaplıdır. Gözenekler küçük, gençken açık sarı, yaşlandıkça zeytin sarısı renktedir. Sap açık sarı olup üst kısmı küçük noktacıklarla kaplıdır. Türün en belirgin özelliği, sap üzerindeki geniş, zarımsı halkadır; halkanın alt yüzü çoğunlukla mor ya da leylak tonludur. Eti beyazımsı ya da açık sarıdır ve kesildiğinde renk değiştirmez.

Bu tür başta sarıçam olmak üzere birçok çam türüyle mikoriza ilişkisi kurar. Kumlu ve fakir topraklardaki çam ormanlarında, çam ağaçlandırmalarında ve orman kenarlarında görülür. Meyve gövdeleri yaz sonundan sonbahar sonuna kadar, çoğunlukla gruplar halinde ortaya çıkar. Çam ağaçlandırmalarının başarısında önemli rol oynayan mikorizal mantarlardan biridir.

Suillus cinsi dünya genelinde yüzü aşkın türü kapsar ve türlerin çoğu belirli iğne yapraklı ağaç gruplarına bağımlıdır. Bu nedenle bir Suillus türünün tanımlanmasında, yakınındaki ağacın türü en önemli ipuçlarından biridir.

Doğal yayılışı Avrupa ve Asya'nın ılıman bölgeleridir; çam ağaçlandırmalarıyla Güney Amerika, Afrika, Avustralya ve Yeni Zelanda'ya taşınmıştır. Yenebilir bir mantardır ve birçok ülkede toplanır; sümüksü şapka derisinin pişirmeden önce soyulması önerilir. Bazı kişilerde sindirim rahatsızlıklarına ve şapka derisiyle temas sonucu deri reaksiyonlarına neden olabilir.