Russula silvicola

Russula silvicola, Russulaceae familyasına ait, acı tatlı kırmızı şapkalı kırılgan mantarlardan biridir. Kuzey Amerika'dan tanımlanmış olan bu tür, Avrupa'daki Russula emetica grubuna yakın akrabadır ve dış görünüş bakımından ona çok benzer.

Şapkası parlak kırmızı ile pembemsi kırmızı arasında değişir, nemli havada hafif yapışkandır ve yaşlandıkça ortası basıklaşır. Lameller, sap ve et beyazdır; et çiğnendiğinde çok keskin, yakıcı bir tat bırakır. Spor tozu beyazımsıdır. Genellikle yaz sonu ve sonbaharda ormanlık alanlarda, yosunlu ve nemli topraklarda tek tek ya da küçük gruplar hâlinde görülür. Yakıcı tadı nedeniyle yenmez; çiğ ya da az pişmiş hâlde tüketildiğinde mide-bağırsak rahatsızlıklarına yol açabilir.

Russula cinsinin üyeleri, Türkçede genellikle kırmızıbaş ya da kırılgan mantarlar olarak anılır. Bu mantarların en belirgin özelliği, etlerinin lifli değil, küresel hücre kümelerinden (sferositler) oluşması nedeniyle tebeşir gibi kolayca kırılmasıdır. Sap kırıldığında lifli bir yüzey değil, düzgün ve granüllü bir kırık yüzey görülür. Yakın akrabası Lactarius türlerinden farklı olarak kesildiklerinde süt salgılamazlar.

Cinsin tüm türleri ağaçlarla ektomikorizal ortaklık kurar; ağaç köklerini sararak ağaca su ve mineral sağlar, karşılığında şeker alır. Bu nedenle orman ekosistemlerinin sağlığında önemli rol oynarlar ve meyve gövdeleri yalnızca ortak oldukları ağaçların yakınında çıkar. Dünyada yüzlerce tür içeren bu cinste türlerin ayırt edilmesi zordur; şapka rengi tek başına yeterli değildir. Tat (yumuşak ya da acı), koku, spor tozunun rengi, kimyasal tepkimeler ve mikroskobik özellikler birlikte değerlendirilir. Halk arasında yumuşak tatlı türlerin genellikle yenebildiği, acı tatlı türlerin ise mide-bağırsak rahatsızlığına yol açtığı bilinir; ancak kesin tür tayini olmadan hiçbir yabani mantar tüketilmemelidir.