Paranocarodes fieberi tolunayi (Karabag, 1949)

Paranocarodes fieberi tolunayi (Karabag, 1949), düz kanatlılar (Orthoptera) takımının Pamphagidae familyasına bağlı Paranocarodes cinsinin bir alttürüdür. Bu alttür, Anadolu’nun kurak ve dağlık yaşam alanlarına uyum sağlamış, uçamayan iri çekirgeler grubunda yer alır ve cinsin diğer üyeleriyle benzer genel görünüme sahiptir.

Paranocarodes, Anadolu ve çevresinde yayılış gösteren, kanatları körelmiş, iri ve ağır yapılı çekirgelerden oluşan bir cinstir. Bu cinsin üyeleri genellikle kalın gövdeli, pürüzlü yüzeyli ve toprak renklidir; pronotumun sırt kısmı belirgin biçimde çıkıntılıdır. Cinsin taksonomisi pek çok türün ve alttürün tanımlanmasıyla zaman içinde değişmiş, bazı taksonlar farklı cinsler arasında yer değiştirmiştir.

Pamphagidae familyası, Kafkasya, Orta Doğu, Akdeniz havzası ve Afrika’nın kurak bölgelerinde yayılış gösteren, iri ve tıknaz yapılı çekirgeleri kapsar. Bu familyanın üyelerinin vücudu genellikle kalın, derisi pürüzlü ve kabarcıklıdır; pronotum çoğu zaman sırt boyunca belirgin bir kenar ya da tarak oluşturur. Kanatlar birçok türde kısalmış veya tamamen körelmiştir, bu nedenle bireyler uçamaz ve yerde yürüyerek ya da kısa sıçramalarla hareket eder. Renkleri çoğunlukla gri, kahverengi ve toprak tonlarındadır; bu da onları taşlık ve kuru zeminde son derece iyi gizler.

Pamphagid çekirgeler bitkiyle beslenen otçul böceklerdir ve otsu bitkilerin, çalıların yapraklarını ve filizlerini yerler. Yaşam döngüleri tam olmayan başkalaşımla ilerler: dişiler yumurtalarını toprağa, köpüklü bir salgıyla korunan paketler halinde bırakır; yumurtadan çıkan kanatsız nimfler birkaç kez deri değiştirerek erişkin olur. Genellikle yılda tek döl verirler ve erişkinler ilkbahar sonu ile yaz aylarında görülür. Kanatları körelmiş türlerin yayılma yeteneği sınırlı olduğundan bu grupta dar alanlara özgü, yerel türler ve alttürler sıkça ortaya çıkar.

Anadolu, dağlık yapısı ve çeşitli step alanlarıyla Pamphagidae familyası açısından zengin bir bölgedir ve familyanın pek çok cinsi ile türü ülkede kaydedilmiştir. Bu çekirgeler kuru çayırlar, taşlık yamaçlar ve seyrek bitki örtülü step alanlarının tipik sakinleridir. Hareket yetenekleri kısıtlı olduğu için aşırı otlatma, tarım alanlarının genişlemesi ve habitat kaybı gibi etkenlere karşı duyarlıdırlar. İnsanlar için herhangi bir tehlike oluşturmazlar; doğada kuşlar, sürüngenler ve küçük memeliler için önemli bir besin kaynağıdır.