Panaeolina foenisecii

Panaeolina foenisecii, Agaricales takımına ait, çim alanlarda ve biçilmiş çayırlarda çok yaygın olarak görülen küçük, kahverengi bir şapkalı mantar türüdür. Bazı kaynaklarda Panaeolus foenisecii adıyla Panaeolus cinsi içinde değerlendirilir; İngilizce adı da “biçilmiş ot mantarı” anlamına gelir. Familya düzeyindeki yeri kaynaklara göre farklılık gösterir; Bolbitiaceae ya da Galeropsidaceae içinde sınıflandırılır.

Şapkası küçüktür, gençken çan ya da koni biçimli, sonra daha yayvan bir hâl alır. Rengi nemliyken koyu kahverengi, kurudukça açık kahverengi ya da bej tonlarına döner; bu sırada şapkanın ortasından kenara doğru belirgin renk kuşakları oluşur. Lameller kahverengi ve beneklidir, çünkü sporlar farklı zamanlarda olgunlaşır. Sap ince, kırılgan ve açık renklidir. Spor izi koyu kahverengidir; bu özellik onu siyah sporlu Panaeolus türlerinden ayırmaya yardımcı olur.

Saprotrofik bir türdür ve çim, ot ve çayır topraklarında bitki artıkları üzerinde yaşar. Bahçe çimleri, parklar, futbol sahaları ve yol kenarları gibi insan etkisindeki alanlarda sık görülür. Genellikle ilkbahardan sonbahara kadar, özellikle yağışlardan sonra ve çimler biçildikten kısa süre sonra gruplar hâlinde ortaya çıkar.

Avrupa, Kuzey Amerika ve dünyanın diğer ılıman bölgelerinde geniş bir yayılışa sahiptir. Yenilebilir bir mantar değildir; besin değeri yoktur ve bazı örneklerde düşük miktarda psikoaktif madde bulunduğu bildirilmiştir. Çocukların çimde bulduğu küçük kahverengi mantarlar arasında en sık rastlanan türlerden biri olduğu için zehir danışma merkezlerine sıkça konu olur. Benzer görünümlü küçük kahverengi mantarlar arasında ölümcül zehirli türler de bulunduğundan, bu tür mantarlar kesinlikle yenmemelidir.