Ophonus rupicola (Sturm, 1818)

Yer böcekleri ailesinin (Carabidae) Harpalinae alt ailesine ait Ophonus cinsinin bir üyesi olan Ophonus rupicola, kınkanatlılar (Coleoptera) takımında yer alan küçük ya da orta boylu bir böcektir. Tür ilk kez Sturm tarafından, 1818 yılında tanımlanmıştır.

Bu cinsin üyeleri genellikle 6 ile 15 milimetre arasında boy yapar. Vücut uzunca ve hafif yassıdır; sırt yüzeyi, yakın akrabası Harpalus türlerinden farklı olarak yoğun biçimde noktalı ve çoğunlukla ince kısa tüylerle kaplıdır. Renk genellikle siyah ya da koyu kahverengidir, bazı türlerde üst yüzeyde mavimsi, yeşilimsi veya morumsu metalik bir parıltı görülür. Bacaklar ve antenler çoğunlukla kırmızımsı kahverengidir.

Ophonus türleri, yer böcekleri arasında alışılmışın dışında bir beslenme biçimine sahiptir: erginler ve larvalar başta maydanozgiller (Apiaceae) olmak üzere çeşitli otsu bitkilerin tohumlarıyla beslenir, zaman zaman küçük omurgasızları da tüketebilirler. Genellikle gececidirler; gündüzleri taş, kütük ve bitki artıkları altında ya da toprak çatlaklarında saklanırlar. Geceleri tohum aramak için bitkilerin üzerine de tırmanabilirler. Larvalar toprakta açtıkları tünellerde gelişir ve tohum toplayarak beslenir.

Avrupa'nın orta ve güney kesimlerinde yayılış gösterir; kireçtaşı üzerindeki kuru, güneşli çayırları tercih eder. Ophonus cinsi Palearktik bölgede, özellikle Akdeniz havzasında ve Ön Asya'da zengin tür çeşitliliğine sahiptir. Cinsin türleri genellikle sıcak, kuru ve güneşli açık yaşam alanlarında, kireçli ya da kumlu topraklarda daha sık görülür; Anadolu da bu çeşitliliğin önemli bir parçasını barındırır.

Tohum yiyici yer böcekleri, yabani ot tohumlarını tüketerek bitki topluluklarının yapısını etkiler ve tarım alanlarında doğal bir denetim işlevi görebilir. Aynı zamanda kuşlar, kirpiler ve küçük memeliler için besin kaynağıdırlar. İnsanlar için herhangi bir tehlike oluşturmazlar.